Mehmet Şükrü Saracoğlu, 1887 yılında İzmir'in Ödemiş ilçesinde dünyaya geldi. Erken yaşlardan itibaren gösterdiği akademik başarıyla dikkat çeken Saracoğlu, Ödemiş'teki ilk ve ortaöğreniminin ardından İzmir İdadisi'ne girdi; bu okulu birincilikle bitirerek Ankara'daki Mekteb-i Mülkiye'ye nakledildi. 1909'da Mülkiye mezuniyetinin hemen ardından İzmir Valiliği bünyesinde göreve başladı. Cumhuriyet tarihinin en üretken bürokratik kariyerlerinden birinin ilk adımı bu yıllarda atıldı.
Avrupa Yılları ve Kurtuluş Mücadelesi
İzmir Sultanisi'nde matematik öğretmenliği ve İttihat ve Terakki Ticaret Mektebi müdürlüğünün ardından Saracoğlu, 1914 Ocak ayında kazandığı devlet bursunun kapılarını açtığı Belçika'ya yöneldi. Ancak Birinci Dünya Savaşı'nın patlak vermesiyle rotayı hemen değiştirmek zorunda kaldı ve İzmir'e döndü. 1915 Mayıs'ında bu kez Cenevre Siyasi İlimler Akademisi'ne kaydolan Saracoğlu, dört yıl süren İsviçre eğitimini yüksek dereceyle tamamladı.
Mondros Mütarekesi günlerinde Cenevre'de Türk Talebe Cemiyeti'ni kurdu; Fransızca bir dergi aracılığıyla Avrupa kamuoyunda mütareke koşullarının ağırlığını ve Osmanlı'nın haklarını duyurmaya çalıştı. İzmir'in işgal haberi ulaşır ulaşmaz gizlice bir İtalyan gemisine binerek yurda dönen Saracoğlu, Ulusal Kurtuluş Hareketi'ne katıldı. Kuşadası, Nazilli ve Aydın çevresinde Kuva-i Milliye örgütlenmesine doğrudan katkı koydu. Osmanlı Meclis-i Mebusan'ına İzmir milletvekili seçilmesine karşın bu meclise katılmayı reddetti.
Kariyer Dönüm Noktaları
1923'te Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne İzmir mebusu olarak giren Saracoğlu, sonraki iki onlu yılda peş peşe kritik bakanlıklarda görev üstlendi. Ali Fethi Okyar kabinesinde Maarif Vekili olarak başladığı bakanlık deneyimini; İsmet İnönü'nün üçüncü ve dördüncü hükümetlerinde Adliye Vekilliği, 12. Refik Saydam hükümetinde ise Hariciye Vekilliği izledi. 1926'da Yunanlılarla kurulan Mübadele Komisyonu'na başkanlık etti. 1932'de Paris'te başlatıp 1933'te sonuçlandırdığı Osmanlı borçları müzakereleri, batılı gözlemcilerin de takdirini kazandı; varılan anlaşma genç Türkiye Cumhuriyeti hazinesine önemli bir nefes aldırdı.
Bakanlık dönemlerinde avukatlık ve hakimlik düzenlemeleri ile İcra İflas Kanunu hayata geçirildi; iş esaslı cezaevi modeli benimsenerek İmralı'nın kuruluşu gerçekleştirildi. Barem ve Emeklilik kanunları da bu dönemin ürünleri arasında yer alıyor.
Refik Saydam'ın 1942'deki ölümü üzerine Cumhurbaşkanı İsmet İnönü, 9 Temmuz 1942'de Saracoğlu'nu başbakanlığa atadı. Başbakanlık döneminde Cumhuriyet tarihinin bütünsel seçim yasası iki dereceli biçimde hazırlanarak yürürlüğe girdi. Saracoğlu, görevini Recep Peker'e devretmesinin ardından 1 Kasım 1948–22 Mayıs 1950 tarihleri arasında Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı yaptı. 1950 seçimlerinde parlamentoya giremeyen Saracoğlu siyasi yaşamına nokta koydu.
Fenerbahçe ile Bağı
Siyasi kimliğinin ötesinde Saracoğlu, tam 17 yıl boyunca Fenerbahçe Spor Kulübü başkanlığı yapmasıyla da anılır. Bu köklü bağın somut yansıması olarak 22 Temmuz 1998'de alınan kararla kulübün stadı Fenerbahçe Şükrü Saracoğlu Stadyumu adını aldı.
Mehmet Şükrü Saracoğlu, 27 Aralık 1953'te İstanbul'da hayatını kaybetti. Geride yarım yüzyılı aşkın kamusal hizmet ve cumhuriyet kurumlarına damgasını vuran bir miras bıraktı.