Seyit Ali Çabuk, 18 Mart 1915'te Çanakkale Savaşı'nın kaderini değiştiren kahraman bir Türk askeridir. Çanakkale Boğazı'nı geçmeye çalışan İtilaf Devletleri filosuna karşı Rumeli Mecidiye Tabyası'nda savaşan Seyit Ali, ağır top mermilerini sırtıyla taşıyarak İngiliz zırhlısı HMS Ocean'ı vurmuştur. Vatanı savunma gayesiyle sergilediği bu olağanüstü çaba, onu savaşın ve Türk milletinin efsanevi sembollerinden biri haline getirmiştir. Balıkesir Havran doğumlu bu yiğit asker, sergilediği eşsiz cesaretle adını dünya tarihine altın harflerle yazdırmıştır.
Gençlik Yılları ve Orduya Katılışı
Balıkesir'in Havran ilçesine bağlı Manastır köyünde, 1889 yılının Eylül ayında dünyaya gözlerini açan Seyit Ali'nin babası Abdurrahman, annesi ise Emine'dir. Genç yaşta vatan savunmasına katılmak istedi.
Seyit Ali'nin askeri kariyerindeki önemli aşamalar şunlardır:
- 1909 senesinde Osmanlı Ordusu bünyesine dahil olarak ilk kez üniforma giydi.
- Balkan Savaşı sırasında farklı cephelerde aktif mücadele vererek tecrübe kazandı.
- 1914 yılında başlayan Birinci Dünya Savaşı ile birlikte Çanakkale Cephesi'ne sevk edildi.
Buradaki görevine topçu eri unvanıyla başlayan Seyit Ali, boğazın savunmasında kilit rol oynayacak tabyalardan birine yerleştirildi. Osmanlı İmparatorluğu'nun başkentini ele geçirmek amacıyla Çanakkale Boğazı'na yönelen müttefik savaş gemileri, 18 Mart 1915 sabahında kıyı hattındaki savunma bataryalarını susturabilmek için eşi benzeri görülmemiş büyüklükte bir bombardıman dalgası başlattı. Seyit Ali'nin görev yaptığı Rumeli Mecidiye Tabyası da bu ağır saldırının hedefi oldu.
Düşman gemilerinden atılan yıkıcı bir mermi, tabyadaki cephaneliğe isabet ederek büyük bir patlamaya yol açtı. Bu feci olay neticesinde bataryada görev yapan on dört asker cephede şehit düştü. Patlamanın şiddetiyle yaralanan diğer yirmi dört asker ise tedavi altına alınmak üzere geriye çekildi. Bombardımandan sadece Seyit Ali ve silah arkadaşı Niğdeli Ali yara almadan kurtulmayı başardı. Bombardımanın ardından bataryadaki diğer silah arkadaşlarının şehit düştüğü ya da yaralandığı o en kritik saniyelerde, tabyada sağlam kalan tek topun mermi kaldıran mekanizmasının bozulmuş olması Seyit Ali'yi durdurmaya yetmedi.
18 Mart Kahramanlığı ve HMS Ocean'ın Batışı
Müttefik donanmasının komutanı Amiral De Robeck, saat 17.50 sularında gemilerin boğazdan geçmesi yönünde talimat verdi. Bu kritik anda Seyit Ali, Niğdeli Ali'nin yardımıyla mekanizması bozulan topa mermiyi taşımaya karar verdi. Sırtına yüklediği devasa top mermisiyle basamakları tırmanan Seyit Ali, namluyu düşman gemilerine doğrulttu. İlk iki atışın ardından gerçekleştirdiği üçüncü atışta, İngiliz kuvvetlerinin en güçlü savaş gemilerinden biri olan HMS Ocean'ı arka kısmındaki dümen donanımından vurmayı başardı.
Alınan bu isabet, devasa zırhlının su kesiminin altından ağır hasar almasına ve yan yatmasına sebebiyet verdi. Kontrolden çıkan savaş gemisi, Nusret mayın gemisi tarafından daha önce boğaza titizlikle döşenen mayınlardan birine çarptı. HMS Ocean, akşam saatlerinde Çanakkale Şehitler Anıtı'nın tam karşısında yer alan Eskihisarlık bölgesinde sulara gömüldü. Bu ağır zayiatın ardından müttefik donanması, boğazı geçemeyeceğini idrak ederek Çanakkale sınırlarından geri çekilmek durumunda kaldı. Yaşanan bu tarihi olay halkın muhayilesinde efsaneleşti.
Savaş Sonrası Dönem ve Mustafa Kemal ile Buluşma
Sergilediği bu benzersiz kahramanlığın ardından Seyit Ali, askeri yönetim tarafından onbaşılık rütbesiyle ödüllendirildi. Çanakkale Savaşı'nın simge isimlerinden biri haline gelen kahraman topçunun sırtında taşıdığı merminin gerçek ağırlığı, Osmanlı devrinde kullanılan okka birimi ile Almanya arasındaki ölçü farklılıklarından ötürü resmi kayıtlarda uzun süre boyunca hatalı biçimde belirtilmiştir. Osmanlı dönemindeki bu ölçü farklılığı sebebiyle merminin ağırlığı kayıtlara 276 kilogram olarak geçmişti. Ancak modern araştırmacılar tarafından hassas kantarla yapılan ölçümler, merminin net kütlesinin aslında 215 kilogram olduğunu ortaya koymuştur.
Tarihi zaferin ertesi günü, askeri yetkililer bu anı belgelemek amacıyla Seyit Ali Onbaşı'dan aynı mermiyi tekrar sırtlamasını rica ettiler. Fakat Seyit Ali, mermiyi yeniden havaya kaldıramadı. Bunun üzerine fotoğraf çekimi için tahta bir maket hazırlandı. Hazırlanan bu fotoğraf, Harp Mecmuası'nın ikinci sayısında yayımlandı. Nisan ayının başlarında, askeri başarılarıyla öne çıkan 19. Fırka Tümen Komutanı Mustafa Kemal, kahraman onbaşıyı Bigalı köyündeki karargahında ağırlayarak kendisini bizzat tebrik etti.