.jpg?width=640)
Özbekistan'ın bağımsızlık sonrasındaki ikinci devlet başkanı olan Şevket Mirziyoyev, 24 Temmuz 1957 tarihinde Sovyetler Birliği döneminde Özbekistan SSC'nin Cizzak ili sınırlarında dünyaya geldi. Uzun yıllar bürokraside ve başbakanlık makamında edindiği idari tecrübeyle ülkesini yöneten tecrübeli siyasetçi, İslam Kerimov'un vefatının ardından yapılan demokratik seçimleri kazanarak devletin zirvesine yerleşti. Günümüzde de cumhurbaşkanlığı görevini sürdürün Mirziyoyev, gerek bölgesel kalkınma hamleleri gerekse dış ticaret atılımlarıyla Özbekistan'ın modern dönemine yön vermektedir.
Akademik Geçmişi ve Siyasete İlk Adımlar
Tam adı Şevket Miramanoviç Mirziyoyev olan Özbek liderin babası Miromon Mirziyoyev'dir. Gençlik yıllarında makine mühendisliği alanına ilgi duydu. Ardından bu alanda yükseköğrenim görmeyi seçti. Yükseköğrenimini Taşkent Sulama ve Islah Enstitüsü'nde tamamlayarak 1981 senesinde mezuniyet diplomasını aldı. Akademik çalışmalarına devam eden başarılı mühendis, Teknolojik Bilimler alanında doktora derecesi elde etti.
Siyasi yaşamına Komünist Parti'nin gençlik yapılanması olan Komsomol bünyesinde görev alarak başladı. Burada sergilediği yönetim becerileriyle dikkat çeken genç bürokrat, 1990 yılından itibaren Yüksek Sovyet Özbekistan Halk Temsilcileri kurulunda kendine yer buldu. Ülkesinin egemenliğini kazanmasının ardından ise kurucu milletvekillerinden biri olarak parlamentoya girmeyi başardı.
Valilik Yıllarından Başbakanlık Makamına
Şevket Mirziyoyev, bağımsızlığın ardından yerel yönetimlerde çok önemli sorumluluklar üstlendi. Siyasi kariyerinin önemli bir dönüm noktası olarak, 1996 ile 2001 yılının Eylül ayı arasında doğduğu topraklar olan Cizzak Valisi olarak görev yaptı. Buradaki başarılı yönetiminin ardından, Eylül 2001'den Aralık 2003 tarihine kadar da ülkenin tarihi merkezi Semerkant Eyaleti Valiliği görevini yürüttü.
Bölgesel yönetimdeki bu başarıları, onun ulusal düzeyde en üst düzey makama getirilmesini sağladı. Dönemin Özbekistan Cumhurbaşkanı İslam Kerimov, 12 Aralık 2003'te Mirziyoyev'i başbakanlık koltuğuna atadı. Özbekistan Meclisi'nden güvenoyu alarak göreve başlayan siyasetçi, ülkenin ekonomik kalkınmasında etkin roller üstlendi. Onun hükümet başkanlığı döneminde, özellikle Güney Kore ile olan ticari ilişkilerde büyük bir canlanma yaşandı. İki ülke arasındaki ticaret hacmi, 2005 ile 2006 yılları arasında yaklaşık yüzde 40 oranında artarak 565 milyon dolara ulaştı.
Mirziyoyev'in siyasi ve idari kariyerindeki başlıca dönüm noktaları şunlardır:
- 1996 - 2001 yılları arasında üstlendiği Cizzak Valiliği,
- 2001 - 2003 döneminde yürüttüğü Semerkant Eyaleti Valiliği,
- 2003 - 2016 yılları arasında sürdürdüğü Özbekistan Başbakanlığı.
Özbekistan Cumhurbaşkanlığı Dönemi ve Reformlar
Özbekistan siyasi tarihinin en büyük değişimi 2016 yılında gerçekleşti. Ülkeyi uzun yıllar yöneten İslam Kerimov'un 2 Eylül 2016 tarihinde vefat etmesi üzerine, Özbekistan Meclisi 8 Eylül 2016'da Mirziyoyev'i seçimlere kadar geçici devlet başkanı olarak görevlendirdi. 4 Aralık 2016'da sandık başına giden Özbek halkı, tercihini büyük bir çoğunlukla tecrübeli liderden yana kullandı. Mirziyoyev, seçimlerden zaferle çıkarak 14 Aralık 2016 tarihinde resmen Özbekistan Cumhurbaşkanı olarak yemin etti.
Mirziyoyev, iktidarı boyunca toplumsal refahı artırmayı ve yoksulluğu azaltmayı temel politika haline getirdi. Bu kapsamda ilginç projeler de hayata geçirildi. Örneğin 2017 yılının Şubat ayında, kırsal bölgelerdeki yoksulluğu önlemek adına her ailenin tavuk beslemesini ve yumurta satarak gelir elde etmesini teşvik etti. İlk cumhurbaşkanlığı dönemindeki bu halkçı politikalarıyla yerini sağlamlaştıran lider, Ekim 2021'deki seçimlerde halkından yeniden güvenoyu alarak cumhurbaşkanlığına tekrar seçildi.
Özel Yaşamı ve Aile Yapısı
Devlet başkanı olarak yoğun siyasi mesaisinin yanında Şevket Mirziyoyev, aile hayatına da büyük önem vermektedir. Ziroatkhon Hoshimova ile evli olan Özbek liderin Miralisher isminde bir oğlu bulunmaktadır. Ayrıca Shahnoza ve Saida adında iki kızı vardır. Büyük kızı Saida Mirziyoyev 1984 yılında dünyaya gelmiştir.
Mirziyoyev ailesinin üyeleri, zaman zaman kamusal alanda üstlendikleri görevlerle de adlarından söz ettirmektedir. Bu isimlerin başında gelen büyük kızı Saida Mirziyoyev, 2022 senesinden itibaren Cumhurbaşkanlığı İdaresi İletişim ve Bilgi Politikası Bölüm Başkanı olarak önemli bir sorumluluk üstlendi. Başarılı bürokrat, babası Şevket Mirziyoyev tarafından 26 Ağustos 2023 tarihinde cumhurbaşkanı yardımcılığı görevine atandı.