Cumhuriyet döneminin en görkemli yapılarından biri olan Ankara Garı, 1930'lu yıllarda genç mimar Şekip Akalın tarafından başkentte hayata geçirilmiştir. 1910 yılında Erzurum'da dünyaya gözlerini açan Türk mimar, devlet bünyesindeki görevi sırasında üstlendiği bu anıtsal tasarımla Türkiye'nin modern mimarlık tarihine adını yazdırmıştir. Bayındırlık Bakanlığı bünyesinde memur olarak görev yapan Akalın, Ankara'nın artan ulaşım ihtiyaçlarına çözüm üretmek amacıyla görevlendirilmiş ve bu sayede ülkenin simge yapılarından birini inşa etmiştir.
Avrupa Yolculuğu ve Ankara Garı Projesi
Ankara'da 19. yüzyılın sonlarından kalan eski tren istasyonu, gelişen başkentin gereksinimlerini karşılamakta yetersiz kalıyordu. Bu durum üzerine bakanlık, 1934 yılında modern bir gar binası inşa etmek için kolları sıvadı. Bakanlık yetkilileri, kurum bünyesinde çalışan Şekip Akalın'a yeni projeyi tasarlaması için görev verdi. Genç mimar, Avrupa'daki başarılı gar uygulamalarını yerinde incelemek üzere yurt dışına gönderildi. Burada edindiği izlenimler, tasarlayacağı yeni gar binasının temelini oluşturdu. Seyahatin ardından çalışmalarına hız veren Akalın, Ankara Garı projesini 1935 yılında tamamladı. Yapımına başlanan bu devasa ulaşım merkezi, 30 Ekim 1937 tarihinde kapılarını hizmete açtı.
Mimar mı yoksa Memur-Mimar mı?
Şekip Akalın, meslek hayatı boyunca sadece tek bir büyük projeyle adından söz ettirmeyi başarmıştır. Ankara Garı dışında, mimarın imzasını taşıyan başka hiçbir tasarıma literatürde rastlanmamaktadır. Onun bu durumu, mimarlık çevrelerinde farklı tartışmaları beraberinde getirdi. Bakanlıktaki kadrolu görevi nedeniyle bazı araştırmacılar kendisini memur-mimar olarak tanımlamaktadır. Ancak ürettiği bu tek eser, onun yeteneğini kanıtlamaya yetmiştir. Cumhuriyet mimarisinin en özgün örneklerinden birini tasarlayan Akalın, 1976 yılında Ankara'da hayata gözlerini yummştur.
Şekip Akalın ve Ankara Garı Kronolojisi
- 1934: Avrupa'daki modern istasyon projelerini inceleme görevinin verilmesi
- 1935: Ankara Garı projesinin çizim aşamasının başarıyla tamamlanması
- 30 Ekim 1937: Modern Ankara Garı binasının inşasının tamamlanarak hizmete açılması