İngiliz edebiyatının özgün kalemlerinden biri olan gazeteci ve yazar Roy Lewis, 6 Kasım 1913 tarihinde İngiltere’nin Felixstowe kentinde dünyaya geldi. Eserlerinde mizah ve sosyolojiyi harmanlayan yazar, özellikle insanlığın gelişim sürecini eğlenceli bir dille ele aldığı "Evrim Adamı" isimli sıra dışı romanıyla tüm dünyada geniş bir okur kitlesine ulaştı. Hayatı boyunca hem basında hem de yayıncılık dünyasında derin izler bırakan Lewis, 1996 yılında 83 yaşında ülkesinde hayata gözlerini yumdu.
Akademik Yıllar ve Gazeteciliğe İlk Adım
Roy Lewis, çocukluk döneminde ailesiyle beraber Birmingham'a taşınarak eğitim hayatına buradaki King Edward's School'da yön verdi. Yükseköğrenim için Oxford'daki University College'ı tercih eden Lewis, 1934 yılında bu prestijli kurumdan başarıyla mezun oldu. Eğitim tutkusu mezuniyetle sınırlı kalmadı; genç adam Londra'ya geçerek London School of Economics bünyesinde ekonomi üzerine akademik çalışmalar yaptı. Üniversite sıralarında içindeki basın merakını keşleden Lewis, 1938 yılında eğitimine ara verip Hindistan ve Avustralya'yı kapsayan uzun bir yolculuğa çıktı. Bu seyahatler onun dünyaya bakışını genişletti. İngiltere'ye döndükten hemen sonra, 1939'da Christine Tew ile yaşamını birleştirdi. Evlendiği yıl Statist gazetesinde editörlük koltuğuna oturarak profesyonel basın kariyerinin ilk resmi adımını attı.
Uluslararası Deneyimler ve Gazetecilik Tutkusu
Genç gazeteci, İkinci Dünya Savaşı yıllarında farklı bir sektöre yönelerek 1943 ile 1946 yılları arasında Çin'de faaliyet gösteren küresel bir yatırım şirketinde görev aldı. Ancak içindeki yazı yazma tutkusuna engel olamayarak bu ticari macerayı sonlandırdı ve tamamen medya dünyasına odaklandı. 1952 yılında rotasını Amerika Birleşik Devletleri'ne çeviren yazar, burada dünyaca ünlü ekonomi dergisi Economist bünyesinde çalışmaya başladı. Amerika'daki verimli yılların ardından 1961'de vatanına dönen Lewis, saygın The Times gazetesinde köşe yazarı olarak kalem oynatmaya başladı. 1971 yılındaki emekliliğine dek Times çatısı altında aralıksız yazan Lewis, İngiliz basınının saygın figürlerinden biri haline geldi.
"Evrim Adamı" ve Edebi Mirası
Roy Lewis, meslek yaşamı boyunca toplumsal tarih ve sosyoloji konularına odaklanan toplam 11 kitap kaleme aldı. Yazarın kaleme aldığı önemli eserler şunlardır:
- Sierra Leone; Modern Bir Portre
- Afrika’daki İngilizler
- İngiliz Orta Sınıfı
Tarihsel ve sosyolojik çalışmalarına rağmen yazarın adını dünya edebiyat tarihine altın harflerle yazdıran yapıtı, ilk kez 1960 yılında basılan What We Did to Father oldu. Ülkemizde "Babamız" ve "Evrim Adamı" isimleriyle yayımlanan bu neşeli eser, insanlığın ilk dönemlerindeki bir ailenin teknolojik ve sosyal gelişimini konu alır. Aile; ateşin keşfi, mızrak yapımı, barınma ve dış evlilik gibi insanlık tarihinin binlerce yılda aştığı engelleri tek bir kuşakta çözmeye çalışır. Yazar, bu zorlu süreci modern sosyal bilim kavramları ve mizahi bir üslupla aktararak okuyucuyu düşündürmeyi başarır.
Genç Yeteneklere Destek ve Son Yılları
Emekliliğinin ardından köşesine çekilmeyen Lewis, 1972 yılında edebiyat dünyasına yeni adım atan şairlere destek olmak amacıyla Keepsake Press adında mütevazı bir yayınevi kurdu. Bu çatı altında pek çok genç yeteneğin ilk eserlerini yayımlamasına olanak tanıdı. Yazarın 1996 yılındaki vefatına kadar aktif kalan yayınevi, onun ölümüyle faaliyetlerine son verdi. Keepsake Press'in zengin arışivi gümüzde Reading Üniversitesi bünyesinde koruma altında tutulmaktadır. Eşi Christine Tew ile ömrünün sonuna dek evli kalan Lewis, arkasında iki kız çocuk ve dünya mizah edebiyatına yön veren sarsıcı bir miras bıraktı.