Türkiye'nin yetiştirdiği seçkin düşünürlerden Profesör Doktor Önay Sözer, 1936 yılında dünyaya gelerek, 04 Aralık 2022 tarihinde İstanbul'da hayata gözlerini yumdu. İstanbul Üniversitesi çatısı altında uzun yıllar boyunca felsefe alanında akademik çalışmalar yürüten Sözer, hukuk eğitiminin ardından akademik yönünü felsefeye çevirdi. İstanbul Erkek Lisesi'ndeki ortaöğreniminin ardından İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi'ni bitiren Önay Sözer, hayatı boyunca taşıyacağı akademisyen kimliğinin ilk tohumlarını 1961 yılında asistan olarak göreve başladığı felsefe bölümünde atmıştır. Kendisi, Türk felsefe yazınına özellikle sistematik felsefe ve mantık çerçevesinde önemli katkılar sunmuş değerli bir bilim insanıdır. Değerli akademisyen, yaşamı boyunca felsefenin çetin alanlarında araştırmalar yürüttü.
Hukuktan Felsefeye Uzanan Akademik Kariyer
İstanbul Erkek Lisesi'nden aldığı nitelikli eğitimin sonrasında hukuk okumayı tercih eden Önay Sözer, yükseköğrenimini İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi bünyesinde başarıyla tamamladı. Hukuk alanındaki eğitimini tamamlamış olmasına rağmen, kariyer tercihini düşünce dünyasının derinliklerine yöneltmeyi seçti. Nitekim, mezuniyetinin hemen ardından, 1961 yılında İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi bünyesinde yer alan Felsefe Bölümü'nde asistan unvanıyla göreve başladı. Bu adım, onun felsefedeki uzun yürüyüşünün başlangıcıydı. Kürsüde geçirdiği verimli asistanlık yıllarının ardından, kurumdaki çalışmalarını kararlılıkla sürdürerek 1973 senesinde doçentlik unvanını almaya hak kazandı.
Bu unvan, akademisyenin teorik yetkinliğini taçlandırdı. Doçent unvanıyla yaptığı dersler ve yürüttüğü akademik çalışmalar, onun felsefe camiasındaki saygınlığını daha da artırdı. Doçentlik dönemindeki başarılı çalışmalarının ardından Sözer, 1992 yılına gelindiğinde aynı üniversitede profesörlük kadrosuna atandı. Kendisi bu tarihten itibaren Sistematik Felsefe ve Mantık Anabilim Dalı'nda profesör olarak akademik çalışmalarını sürdürdü. Akademisyen, felsefi mantığın ve sistematik düşüncenin temellerini öğrencilerine aktardı.
Fenomenoloji ve Hegel Felsefesi Çalışmaları
Önay Sözer'in felsefe dünyasındaki temel ilgi alanları, modern düşüncenin en karmaşık konularını kapsamaktaydı. Yıllar süren çalışmaları boyunca ağırlıklı olarak fenomenoloji ve Hegel felsefesi üzerine yoğunlaşan bilim insanı, bu karmaşık felsefi disiplinlerin Türkiye'deki akademik çevrelerde doğru şekilde kavranması adına önemli kuramsal çalışmalar gerçekleştirmiştir. Onun çalışmalarında derinlemesine incelediği başlıca araştırma alanları şunlardır:
- Fenomenoloji
- Hegel Felsefesi
- Yapısalcılık ve yapısalcı sonrası sorunlar
Çalışmalarını sadece Türkçe ile sınırlı tutmayan ünlü profesör, Almanca dilinde de çeşitli bilimsel makaleler kaleme aldı. Yabancı dillerde ürettiği bu özgün metinler aracılığıyla, uluslararası felsefe çevreleriyle de son derece güçlü bağlar kurmayı başarmıştır. Bu çalışmalar, Türk felsefe birikiminin yurt dışındaki akademik platformlarda temsil edilmesine katkı sağladı. Sözer, geliştirdiği felsefi bakış açısıyla hem öğrencilerine hem de meslektaşlarına rehberlik etmeyi başardı. Felsefe eğitimi alan pek çok nesil, onun aktardığı geniş vizyondan derinlemesine beslenmiştir.
Önay Sözer'in Felsefi Mirası
Hayatı boyunca akademik üretkenliğini sürdüren Profesör Önay Sözer, İstanbul'da geçirdiği ömrünün son demlerine kadar felsefeye bağlı kaldı. 04 Aralık 2022'de vefat eden değerli akademisyen, arkasında derin bir düşünce birikimi ve yetiştirdiği yüzlerce felsefe öğrencisi bıraktı. İstanbul Erkek Lisesi'nden başlayarak İstanbul Üniversitesi çatısı altındaki asistanlık, doçentlik ve nihayetinde profesörlük basamaklarına uzanan bu köklü kariyer öyküsü, Türk felsefe tarihinin en saygın sayfaları arasındaki yerini almıştır. Özellikle Hegel ve yapısalcılık üzerine yaptığı nitelikli tartışmalar, Türkiye'deki sistematik felsefe çalışmalarının gelişimine yön vermeyi başarmıştır. Kendisi, özgün bakış açısı ve ödün vermediği o seçkin akademik duruşuyla gelecek nesillere her zaman ilham vermeyi sürdürmektedir. Onun geride bıraktığı bu zengin miras, felsefe dünyasında her zaman saygıyla hatırlanacaktır. Bu büyük kayıp, akademik camiada derin bir boşluk yarattı.