Mustafa Bengisu, 1880 yılında İzmir'in Ödemiş ilçesinde dünyaya gelen, hem cephelerde askerî hekim olarak vatan hizmeti vermiş hem de TBMM çatısı altında milletvekilliği ve belediye başkanlığı yapmış çok yönlü bir Türk devlet adamı ve tıp doktorudur. Genç yaşta adım attığı askerî tıp dünyasında, vatanın en zor günlerinde cepheden cepheye koşarak mücadele etmiştir. Savaş yıllarının ardından ise memleketine yerel ve ulusal düzeyde yönetici olarak hizmet vermiştir.
Tıbbiye Yılları ve Cephelerde Askerî Tababet Vazifeleri
Kendisi, İstanbul Askerî Tıbbiye Mektebi mezunudur. Tıbbiye eğitiminin hemen ardından Gülhane bünyesinde uzmanlık eğitimini tamamlamıştır. Burada Göz ve Harici Hastalıklar Uzmanı unvanını almaya hak kazandı. Aldığı bu üst düzey tıp eğitimi, onu cephelerde aranan bir tabip hâline getirdi. Genç tabip, tıp eğitimini tamamladıktan sonra hızla ordunun çeşitli birimlerinde görev aldı. İlk askerî hekimlik vazifesini ise Trablusgarp Fırkası bünyesinde ve Bingazi topraklarında yerine getirdi.
Osmanlı İmparatorluğu'nun en çalkantılı dönemlerinde üstlendiği askerî vazifeler onun vatanseverliğinin açık bir kanıtı olup, bu doğrultuda meşhur Hareket Ordusu bünyesinde fırka tabipliği görevini de büyük bir titizlikle yürütmüştür. Daha sonra Yemen Seferi Kıtası tabipliği göreviyle Arabistan yarımadasındaki askerlerin sağlık sorunlarıyla ilgilendi. I. Dünya Savaşı yıllarında da bu cansiperane hizmetleri devam etmiştir.
Mustafa Bengisu'nun askerî tıp kariyeri boyunca üstlendiği tüm görevleri şu şekilde özetlemek mümkündür:
- Trablusgarp Fırkası ve Bingazi bünyesinde askerî tabiplik
- Hareket Ordusu Fırka Tabipliği
- Yemen Seferi Kıtası Tabipliği
- Mürettep 3. Fırka ve Anafartalar Grubu Tabipliği
- Kudüs Menzil Hastaneleri Baştabipliği
- 12. Kolordu 23. Fırka Baştabipliği
Ülkenin dört bir yanında yürüttüğü bu sağlık hizmetleri sırasında askerlerin sevgisini kazandı. Özellikle Çanakkale Savaşları'nda Anafartalar Grubu bünyesindeki tabipliği ile tıbbi dehasını ortaya koydu. Kudüs Menzil Hastaneleri Baştabipliği sırasında ise büyük salgın hastalıklarla ve savaş yaralanmalarıyla mücadele etti. Son askerî görevini ise 12. Kolordu 23. Fırka Baştabipliği ile taçlandırdı.
Milletvekilliği ve Siyasi Kariyeri
Kurtuluş Savaşı ve sonrasındaki yeni dönem, Bengisu için meclis çalışma dönemi demektir. Bağımsızlık ateşinin yandığı günlerde TBMM I. Dönem İzmir milletvekili seçildi. Milletvekili olarak mecliste yürüttüğü bu kutsal görevinden 8 Ağustos 1921 tarihinde müstafi sayılarak ayrılsa da vatanına ve milletine olan bağlılığı asla azalmamış, ilerleyen yıllarda yeniden parlamentoda sorumluluk üstlenmiştir.
Mustafa Bengisu siyasi kariyerinde şu dönemlerde parlamentoda yer almıştır:
- TBMM I. Dönem İzmir Milletvekili (8 Ağustos 1921 tarihine kadar)
- TBMM V. Dönem Çanakkale Milletvekili
- TBMM VI. Dönem İzmir Milletvekili
Parlamentoda yürüttüğü yasama çalışmalarında hem sağlık politikaları hem de idari düzenlemeler konusunda önemli katkılar sağlamıştır. Özellikle Çanakkale ve İzmir bölgelerindeki halkın ihtiyaçlarının meclise iletilmesinde aktif rol oynamıştır.
Ödemiş Belediye Başkanlığı ve Son Yılları
Mustafa Bengisu, ulusal düzeydeki siyasi başarılarını yerel yönetimde de layıkıyla devam ettirdi. Doğup büyüdüğü memleketi olan Ödemiş ilçesinde belediye başkanlığı görevini büyük bir hassasiyetle yürüttü. 1927-1934 yılları arasında sürdürdüğü bu belediye başkanlığı döneminde, Ödemiş halkı için imardan sağlığa birçok alanda kalıcı hizmete imza attı. Askerî tıp hizmetleri, belediyecilik faaliyetleri ve parlamento çalışmalarındaki üstün başarılarının yanı sıra cephelerde gösterdiği kahramanlıklar vesilesiyle kendisi şerefli Harp Liyakat Madalyası sahibidir. Bu anlamlı askerî nişan, onun vatanına sunduğu büyük hizmetlerin en somut göstergesi olmuştur.
Özel hayatında evli ve altı çocuk babası olan Bengisu, ailesine ve toplumsal değerlerine son derece bağlı örnek bir yaşam sürdü. Türk tıp ve siyaset tarihinin en seçkin simaları arasında yer alan bu değerli devlet adamı ve tabip, 12 Şubat 1942 tarihinde vefat ederek arkasında hekimlik ahlakıyla yoğrulmuş şerefli bir özgeçmiş bırakmıştır.