Mehmet Vehbi Çelik, 1862 ile 1949 yılları arasında yaşamış olan, hem Osmanlı İmparatorluğu'nun son döneminde hem de Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluş yıllarında Konya milletvekili olarak görev yapan çok yönlü bir din ve siyaset adamıdır. Zorlu geçiş yıllarında üstlendiği kritik vazifelerle bilinen isim, ülkenin yönetim şeklinin değiştiği tarihi anlara bizzat tanıklık etmiştir. Hem dini kimliği hem de politik zekasıyla öne çıkan Çelik, Konya halkını temsil ederek iki farklı parlamentoda sesini duyurmuştur. Bu yönüyle kendisi, Türk siyasi tarihinin en hareketli safhalarında iz bırakmış simalar arasında yer alır.
Osmanlı'dan Cumhuriyet'e Parlamenter Kariyeri
Siyasi kariyerine Osmanlı döneminde adım atan Mehmet Vehbi Çelik, başkentin meclisinde önemli sorumluluklar üstlendi. Bu kapsamda Osmanlı Meclis-i Mebûsanı çatısı altında yasama çalışmalarına dahil oldu. Konya mebusu olarak başladığı bu yolda, halkın taleplerini ve bölgesel meseleleri meclis kürsüsüne taşıdı. Deneyimli siyasetçi, meclisin hem birinci döneminde hem de dördüncü döneminde Konya ilini temsil etme başarısını gösterdi. Yeni kurulan devlette de görevine hemen devam etti. Milli Mücadele ruhuyla Ankara'da toplanan TBMM 1. Dönem çalşmalarına Konya milletvekili sıfatıyla katıldı. Osmanlı İmparatorluğu'nun zorlu son yıllarından Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluşunun ilk meclisine kadar uzanan bu süreç, onun hem eski hem de yeni düzendeki yerini ve etkisini göstermektedir. Her iki dönemde de Konya halkının vekili olarak mecliste bulunması, bölgesel düzeydeki güçlü temsil yeteneğini ve halk nezdindeki saygınlığını açıkça ortaya koymaktadır.
Bakanlık Dönemi ve Üstlendiği Görevler
Siyasetçi kimliğinin yanı sıra din alimi yönü de kuvvetli olan Çelik, kabinede de görev aldı. Bu doğrultuda IV. İcra Vekilleri Heyeti bünyesinde çok önemli bir makama getirildi. Heyette Şeriye ve Evkaf Vekilliği vazifesini üstlenerek dini kurumların ve vakıfların yönetimini gerçekleştirdi. Bu dönemde din ve siyaset alanındaki birikimini en üst düzeyde sergileme fırsatı buldu. Heyet bünyesindeki Şeriye ve Evkaf Vekilliği, o dönemin en kritik dini ve idari müesseselerinden biriydi. Kendisi bu kurumların yönetimini başarıyla yürütürken devlet ile toplum arasındaki dengenin korunmasına gayret etti. Zorlu şartlar altında yürüttüğü bu çalşmalar, onun siyasi tarihimizdeki müstesna yerini pekiştirmiştir. Ömrünün sonuna kadar ülkesine hizmet etti. Deneyimli din ve siyaset adamı, 1949 yılında vefat etti.
Mehmet Vehbi Çelik'in üstlendiği başlıca siyasi ve idari roller şunlardır:
- Osmanlı Meclis-i Mebûsanı 1. Dönem Konya Mebusluğu
- Osmanlı Meclis-i Mebûsanı 4. Dönem Konya Mebusluğu
- TBMM 1. Dönem Konya Milletvekilliği
- IV. İcra Vekilleri Heyeti Şeriye ve Evkaf Vekilliği