Mehmet Önder, 1 Mart 1926 tarihinde Konya'da dünyaya gelen, Türk kültür hayatına ve sanat tarihine önemli katkılar sunmuş değerli bir halkbilimcidir. Üniversite eğitimini Ankara'da sanat tarihi üzerine tamamladıktan sonra Konya Müzesi'nde göreve başlamış, ardından uzun yıllar boyunca devlet kademelerinde kültür alanında üst düzey yöneticilik ve danışmanlık görevlerini üstlenmiştir. 23 Ağustos 2004 tarihinde vefat eden Önder, arkasında sanat tarihi ve halk bilimi alanlarında kaleme aldığı bine yakın makale bırakmıştır.
Eğitimi ve Müze Müdürlüğü Yılları
Mehmet Önder, yükseköğrenimini Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesinde gerçekleştirmiştir. Burada sanat tarihi alanında kapsamlı bir eğitim alarak akademik altyapısını oluşturmuştur. Mezuniyetinin sonrasında doğduğu şehir olan Konya'ya dönerek Konya Müzesi bünyesinde meslek hayatına adım atmıştır. Müzedeki başarılı çalışmaları sayesinde yükselmiş ve 1963 yılına dek bu kurumun müdürlüğü görevini başarıyla yürütmüştür. Müze yöneticiliği dönemi, onun halkbilim ve sanat tarihi alanındaki pratik deneyimlerini pekiştirdiği önemli bir safhadır.
Bürokratik Kariyeri ve Kültür Hizmetleri
Konya Müzesi'ndeki müdürlük vazifesinin ardından Mehmet Önder, Ankara'da devletin çeşitli kültür ve sanat birimlerinde önemli sorumluluklar almıştır. Yaşamı boyunca kamu kurumlarında ve özel sektörde yürüttüğü başlıca görevler şunlardır:
- Eski Eserler ve Müzeler genel müdürlüğü,
- Kültür müsteşarlığı,
- Kültür müşavirliği,
- Kültür ve Turizm Bakanlığı baş müşavirliği,
- Türkiye İş Bankası kültür ve sanat müşavirliği.
Ayrıca Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu üyesi olarak da görev alan Önder, Türk kültür politikalarının şekillenmesinde aktif rol oynamıştır.
Akademik Mirası ve Vefatı
Halk kültürü ve sanat tarihi alanındaki derin birikimini yazılı dünyaya aktarmayı amaçlayan Mehmet Önder, üretken bir yazar olarak öne çıkmıştır. Kariyeri süresince çeşitli dergi ve gazetelerde yaklaşık bin adet makale yayımlayarak geniş bir külliyat oluşturmuştur. Türk halk biliminin ve müze çalışmalarının gelişimine katkı sağlayan bu yazılar, araştırmacılar için değerli bir kaynak niteliği taşımaktadır. Önder, 2004 yılının ağustos ayında hayata gözlerini yummuştur.