Muğla'nın köklü ailelerinden biri olan Topaloğulları bünyesinde 1888 yılında dünyaya gelen Hüsüyin Avni Ercan, genç yaşlardan itibaren tıp eğitimine yönelerek memleketine hekim ve siyasetçi olarak hizmet etti. Mezuniyetinin hemen ardından patlak veren I. Dünya Savaşı sırasında cephe gerisinde askeri doktorluk üstlenen Ercan, sonrasında ise şehrin sağlık altyapısını kurup yönetti. Kurucu kadrolarında yer aldığı Halk Fırkası çatısı altında yerel yönetimden ulusal parlamentoya uzanan önemli sorumluluklar üstlendi. Yaşamını 27 Ekim 1939 tarihinde İstanbul'da tamamlayan bu değerli vatansever, arkasında derin izler bırakan çok yönlü bir kariyer miras bıraktı.
Tıp Eğitiminden Savaş Cephelerine Uzanan Yıllar
Hüsüyin Avni Ercan, ilk eğitim adımlarını doğup büyüdüğü topraklarda, yani Muğla'da attı. Orta öğrenimini ise hem kendi memleketinde hem de Ege'nin ticaret merkezi olan İzmir'de tamamlayarak lise diplomasını aldı. Gençlik yıllarında tarıma olan ilgisi nedeniyle Selanik'teki ziraat mektebine kaydoldu. Ancak buradaki eğitim sürecini yarıda keserek rotasını tıp alanına çevirdi. İstanbul'a giderek İstanbul Darülfünun Tıbbiye okulunda yüksek öğrenimine başladı. Tıp fakültesindeki yoğun derslerin ardından 1913 senesinde başarıyla mezun oldu. Hekimlik diplomasını eline alan genç doktor, vakit kaybetmeden memleketi Muğla'ya hükümet tabibi olarak atandı. Görevine yeni başlamışken insanlık tarihinin en yıkıcı çatışmalarından biri başladı. I. Dünya Savaşı'nın ilanıyla birlikte vatan görevi için askeri tabipliğe çağrıldı. Seferberlik yıllarında 12. Kolordu, 21. Kolordu ve Menteşe Sahil Alayı 2. Tabur bünyesinde tabip olarak görev yaptı. Zorlu savaş koşullarında askerlerin tedavisi için canla başla mücadele etti. Bu yıpratıcı dönemi cephede hekimlik yaparak tamamladı.
Muğla'nın Sağlık Altyapısındaki İmzası ve Belediye Başkanlığı
Savaşın sona ermesiyle birlikte memleketine dönen Hüsüyin Avni Ercan, 1919 yılında önemli bir idari göreve getirildi. Günümüzde Muğla Devlet Hastanesi olarak hizmet veren ve o dönemki adıyla Muğla Gureba Hastanesi olan sağlık kurumuna başhekim tayin edildi. Bu hastanedeki başarılı yöneticiliği ve hekimliği sayesinde yerel halkın sevgisini kazandı. Sağlık alanındaki tecrübeleri onu daha büyük sorumluluklara taşıdı. Kentin sağlık politikalarını şekillendirmek amacıyla 1923 yılında Muğla Sağlık Müdürlüğü görevine atandı. Bölgedeki sağlık hizmetlerini modern standartlara ulaştırmak için yoğun bir mesai harcadı. Sağlık yöneticiliği yaptığı bu dönemde ülkenin içinde bulunduğu yeniden yapılanma sürecine de kayıtsız kalamadı. Siyasi hayata adım atarak yeni kurulan Halk Fırkası'nın Muğla teşkilatlanmasında kurucu üyeler arasında yer aldı. Siyasetteki aktif duruşu ve halktaki karşılığı onu yerel yönetim liderliğine taşıdı. Partisi adına 1928 yerel seçimlerine katılarak Muğla Belediye Başkanı seçildi. Belediye başkanlığı döneminde kentin imarı ve kamu hizmetlerinin yaygınlaştırılması yönünde önemli projeler gerçekleştirdi.
Cumhuriyet Dönemi Siyaseti ve Parlamento Çalışmaları
Yerel yönetimdeki başarıları, Hüsüyin Avni Ercan'ın ulusal siyasette de rol almasının önünü açtı. Belediye başkanlığı görevinde edindiği tecrübeleri ülkenin kanun yapıcı meclisine taşımaya karar verdi. Yapılan milletvekili seçimlerinde partisinin adayı olarak parlamentoya girmeye hak kazandı. TBMM çatısı altında sırasıyla şu dönemlerde yasama faaliyetlerine katıldı:
- IV. Dönem Muğla Milletvekilliği
- V. Dönem Muğla Milletvekilliği
- VI. Dönem Muğla Milletvekilliği
Meclis kürsüsünde ve komisyon çalışmalarında memleketi Muğla'nın sorunlarını dile getirdi. Özellikle sağlık politikalarının oluşturulmasında hekimlik geçmişinin getirdiği birikimle aktif roller üstlendi. Yasama faaliyetleri sürerken de halkla olan bağlarını hiçbir zaman koparmadı. Özel hayatında ise mutlu bir aile birliği kuran Ercan, evli ve üç çocuk babasıydı. Hem hekimlik hem de siyaset alanındaki yoğun temposuna rağmen ailesine olan bağlılığını her zaman korudu. Hem yerel düzeyde hem de ulusal mecliste üstlendiği tüm bu zorlu görevleri başarıyla yürüttü. Hayatının son dönemini geçirdiği İstanbul'da, henüz 51 yaşındayken 27 Ekim 1939 tarihinde hayata gözlerini yumdu. Geride bıraktığı onurlu meslek hayatı ve memleketine adanmış siyasi kariyeriyle Muğla tarihinin unutulmaz isimleri arasına girdi.