İstanbul'da kurduğu atölyesinde geleneksel tınıları modern bilimin ışığında yeniden şekillendiren ud yapımcısı Faruk Türünz, 1944 yılında Adana'da dünyaya gözlerini açtı. Bugün enstrüman dünyasında çağımızın en nitelikli ud ustalarından biri olarak kabul gören Türünz, eğitim hayatı ve öğretmenlik yıllarının ardından yöneldiği bu zanaatta bilimsel metotları kullanarak fark yaratmayı başardı. Müzik aletlerinin sadece el işçiliğiyle sınırlı kalmaması gerektiğini savunan usta isim, geliştirdiği yenilikçi tekniklerle Türk müziğine eşsiz tınılar kazandırmaya devam ediyor.
Sınıflardan Enstrüman Atölyesine Uzanan Yol
Çocukluk dönemini Adana'da geçiren Faruk Türünz, ilk ve orta öğrenimini bu şehirde tamamladı. Gençlik yıllarında lise eğitimi için İstanbul'a giderek tarihi Haydarpaşa Lisesi'nden mezun oldu. Ardından yükseköğrenim için Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi'ne kaydoldu. Üç yılın ardından okuldan ayrıldı. Hayatın onu yönlendirdiği öğretmenlik mesleğine adım atarak on sene boyunca ilkokul öğretmenliği yaptı. 1980 yılına gelindiğinde ise bu kutsal mesleğe veda ederek yeni bir arayışın içine girdi. Yaklaşık dört yıl sonra, 1984 yılının Ocak ayında, kanun yapımcısı Muhittin Bolu'nun atölyesinde enstrüman dünyasıyla profesyonel olarak tanıştı. Zanaatın inceliklerini öğrenmeye başlayan Türünz, enstrüman yapımcısı Cafer Açın'ın hocalığında ilk udunu aynı yılın sonlarında tamamlamayı başardı.
Ud Yapımında Bilimsel Yaklaşım ve Deneyler
Mesleğe adım attıktan sonra üç adet ud üreten usta, müzik aleti üretiminin sadece detaylı bir ahşap işçiliğinden ibaret olmadığını fark etti. Bu sorgulama sonrasında üretimi geçici olarak askıya aldı. Kendi atölyesinde deneysel araştırmalara ağırlık vererek ses kalitesini artıracak formüller aramaya başladı. Bu sayede özgün metotlar geliştirdi. Geleneksel tınıların zenginliğini korumak adına armonik-statik dengeleme ismini verdiği özel bir yöntem kullanan usta yapımcı, farklı ağaç türleri ve statik yapı kombinasyonlarını test ederek geniş bir ses yelpazesine sahip enstrümanlar ortaya koymaktadır. Bunun yanında çalşalarında bilimsel yöntemlere başvurmaktadır:
- Malzemenin en doğru şekilde ölçülendirilmesini hedefleyen ve Sonlu Elemanlar yöntemiyle stres analizi gerçekleştiren özel bir yazılım kullanmaktadır.
- Yapılan enstrümanlardan elde edilen sesleri, Hızlı Fourier dönüşümü (Fast Fourier Transform) algoritmasıyla analiz ederek değerlendirmektedir.
- Sazların akustik ve statik dengesini teorik altyapıyla birleştiren yeni projeler üzerinde çalşmalarını sürdürmektedir.