Osmanlı İmparatorluğu'nun son döneminde ziraat eğitimi, öğretmenlik ve siyaset alanlarında önemli sorumluluklar üstlenen Dikran Barsamyan Efendi, 1914 yılında Sivas mebusu olarak Meclis-i Mebûsan'a girmiş Ermeni kökenli bir devlet adamıdır. Genç nesillere İngilizce öğreterek eğitim dünyasına katkı sunan Barsamyan Efendi, tarım uzmanlığı ve siyasi duruşuyla öne çıkmıştır. Kendisi son derece çok yönlü bir portre çizer. 1918'de Mondros Mütarekesi'nin imzalanmasının ardından yaşanan siyasi dönüşümde aktif rol üstlenerek iz bırakmıştır.
Sivas Mebusluğu ve Parlamento Çalışmaları
Dikran Barsamyan, 1914 yılında gerçekleştirilen genel seçimlerde Sivas bölgesinden aday olarak parlamentoya girmeyi başarmıştır. 19 Mart 1914 tarihli resmi mazbataya göre kendisi 172 oy alarak mebus seçilmiştir. Meclis-i Mebûsan çatısı altında ziraatçi kimliğiyle yasama çalışmalarına katılan Barsamyan, Osmanlı parlamentosunun etkinliği için çaba harcamıştır.
Eğitimcilik Kariyeri ve Mondros Sonrası Siyaset
Siyasi faaliyetlerinin yanı sıra akademik dünyada da yer alan Dikran Barsamyan Efendi, Darülfünun Diyanet Medresesi bünyesinde İngilizce öğretmenliği yapmıştır. Böylece dönemin eğitim hayatına doğrudan katkı sağlamıştır. Ancak onun yaşamındaki en büyük dönüm noktalarından biri savaşın bitimiyle yaşanmıştır. Mondros Mütarekesi sonrasında İttihat ve Terakki Cemiyeti kapanınca yerine hemen Teceddüt Fırkası kurulmuştur. Bu fırkanın ilk İdare Heyeti üyeleri arasında yer alan Barsamyan Efendi, ülkenin zorlu günlerinde siyasi sorumluluk almaktan çekinmemiştir.
Barsamyan Efendi'nin hayatı boyunca üstlendiği temel görevler şu şekilde özetlenebilir:
- Meclis-i Mebûsan Sivas Mebusluğu
- Darülfünun Diyanet Medresesi İngilizce Öğretmenliği
- Teceddüt Fırkası İdare Heyeti Üyeliği