Türk halk müziğinin ve aşıklık geleneğinin Adana'dan çıkan önemli temsilcilerinden Mustafa Şahin Yılmaztürk, sahne adıyla Devran Baba, 1942 yılında dünyaya gelmiş ve ömrünü bu köklü kültüre adamıştır. Çocuk yaşlarda çevresindeki ustaları dinleyerek aşıklık sanatının inceliklerini kavrayan sanatçı, bağlama icrasındaki ustalığı ve geliştirdiği özgün kafiye teknikleriyle geleneksel müziğe yeni bir soluk kazandırmıştır. Hayatı boyunca maddi değerlerden ziyade sevgi ve hoşgörüyü ön planda tutan usta ozan, 8 Temmuz 2012 tarihinde yine doğduğu şehirde hayata gözlerini yummuştur.
Gelenekten Geleceğe Uzanan Bir Sanat Yolculuğu
Mustafa Şahin Yılmaztürk, aşıklık kültürünün havasını soluyarak büyüdüğü Adana topraklarında, henüz dört yaşındayken bağlama ile tanıştı. Müziğe duyduğu bu erken ilgi, onun enstrüman yapımına kadar uzanan yaratıcı yönünü de besledi. Sanatçı, zamanla bağlama ailesine ait pek çok çalgıyı profesyonelce çalabilen bir yetkinliğe ulaştı. Kendisinin ustalıkla icra ettiği enstrümanlar şunlardır:
- Kendi elleriyle ürettiği ve tel yerine at kuyruğu kılı kullandığı ilk bağlaması "Tokaç"
- Geleneksel dokuz telli bağlama
- Halk müziğinin kadim telli çalgısı çöğür
Devran Baba'nın müzikal kimliği kadar şairliği de ezberleri bozan cinstendi. Geleneksel halk şiirindeki uyak kurallarına bağlı kalmakla yetinmedi. Şiirlerinde alışılagelmiş kafiye düzenine kendi geliştirdiği yeni ses uyumlarını ekleyerek, tek bir mısrada birden fazla uyağı aynı anda kullanmayı başardı ve edebi açıdan sıra dışı bir üslup ortaya koydu.
Çukurova Radyosu ve Sanatının Yankıları
Sanatını geniş kitlelere ulaştırma noktasında 1964 yılı Devran Baba için dönüm noktası oldu. Bu tarihten itibaren Çukurova Radyosu bünyesinde hazırlayıp sunduğu programlarla sesini tüm bölgeye duyurmayı bildi. Radyo yayınları vasıtasıyla ulaştığı kitleler, onun samimi yorumunu ve derin edebi birikimini yakından tanıma fırsatı buldu. Ürettiği deyişler kendi sesiyle sınırlı kalmadı. Özellikle 1980'li yıllardan sonra birçok farklı ses sanatçısı, onun eserlerini kendi repertuvarlarına ekleyerek geniş kitlelerle buluşturdu. Yazdığı şiirlerin bir kısmını 2001'de kitaplaştırdı. "Tarif Etme" adıyla basılan bu eser, ozanın edebi mirasını yazılı kültüre aktarmasında kritik bir köprü işlevi gördü.
Kişisel Dünyası ve Aile Yaşamı
Devran Baba, şöhretin ve sanat dünyasının getirdiği maddi olanaklardan ziyade manevi zenginliklere kıymet veren bir yaşam sürdü. Paraya ve dünya malına önem vermeyen bu yapısı, çevresinde sevgi ve saygıyla anılmasını sağlayarak onu akranlarından ayıran en belirgin hususiyet oldu. Sanatçının özel hayatında ise geniş bir aile tablosu yer alıyordu. Ozanın iki kızı ve iki oğlu bulunuyordu. Evlatları; Hayali, Mine, Şenel ve Hakan'dır. Ailesine olan bağlılığının yanı sıra torun sevgisiyle de bilinen halk ozanının sekiz torunu bulunuyordu. Torunları; Ezgi, Tekinay, Hilmi, Çağla, Batuhan, Oğuzhan, İrem ve Şahin ile yakından ilgilenir, onlara derin bir sevgi duyardı. Hayatının son dönemlerinde yaşadığı bazı kronik sağlık problemleri nedeniyle gücünü kaybeden Devran Baba, 8 Temmuz 2012 Pazar günü hayata gözlerini yumdu. Geride bıraktığı onlarca eser ve unutulmaz halk ezgileriyle Adana'nın kültür hazinesindeki yerini aldı.