Türk Hava Kuvvetlerinin unutulmaz komutanlarından biri olan Cemal Engin, Cumhuriyetin ilk yıllarında askeri havacılığın temellerini atan isimler arasında yer alır. 1919 yılında İstanbul dünyasına gözlerini açan Engin, vatan savunmasına adanmış bir ömrün ilk adımını 1941 senesinde Harp Okulu'ndan mezun olarak attı. Genç bir asteğmen olarak başladığı bu onurlu serüven, Türk semalarının korunmasında üstleneceği tarihi görevlerin de habercisiydi. Başarılı subay, havacılık aşkıyla dolu kariyerinde kısa sürede kendini göstererek askeri hiyerarşinin en üst basamaklarına kadar tırmanmayı başardı. Gökyüzüyle kurduğu bu güçlü bağ, onu yıllar sonra ülkenin en kritik askeri makamlarından birine taşıyacaktı.
Gökyüzüyle Buluşma ve Yurt Dışı Eğitimi
Harp Okulu sıralarından mezuniyet sevinciyle ayrılan genç subay Cemal Engin, havacılık ihtisasına Ankara'da başladı. Türkkuşu bünyesinde düzenlenen altı aylık intibak uçuş eğitimini başarıyla tamamladı. Buradaki kabiliyeti sayesinde pilotaj alanında uzmanlaşması amacıyla İngiltere'ye gönderildi. İngiltere Hava Okulu bünyesinde tam yirmi iki ay boyunca devam eden kapsamlı bir eğitim programına tabi tutuldu. Burada teorik ve pratik bilgilerini pekiştirdi. Ardından uçuş brövesini başarıyla aldı. Eğitimini başarıyla bitiren çiçeği burnunda pilot, 1944 yılında ülkesine dönerek Merzifon'da konuşlu bulunan 4. Tayyare Alayı kadrosuna atandı. Böylece vatan semalarındaki aktif nöbeti resmen başlamış oldu.
Kıtalardan Akademiye Kararlı Yükseliş
Merzifon'daki görevinin ardından Cemal Engin, 1947 yılında 7. Tayyare Alayı bünyesindeki 1. Bölük Uçuş Heyeti kadrosuna dahil edildi. Askeri alandaki tecrübesini her geçen gün daha da artıran yetenekli subay, 1947 yılındaki atamasından üç yıl sonra yani 1950 senesinde 10. Tayyare Alayı Komutanlığı emrine verilerek göklerdeki pilotluk görevini kararlılıkla sürdürdü. Havacılık dünyasındaki gelişmeleri yakından takip eden ve kurmaylık eğitimi almayı hedefleyen Engin, 1954 yılında sınavlarını kazanarak Hava Harp Akademisi'ne girdi. İki yıllık yoğun eğitim sürecini başarıyla tamamlayıp 1956 yılında akademiden mezun olarak kurmay subay unvanını elde etti. Akademiden mezuniyetinin ardından 1956 ile 1958 yılları arasında 9. Hava Üssü'ne bağlı olan 192. Filo bünyesinde Harekât Subaylığı görevini yürüten başarılı asker, eş zamanlı olarak 193. Filo Komutanı sıfatıyla da göklerdeki liderliğini perçinledi. Kariyerinde öğretmenlik tecrübesi de edinen Engin, 1958 yılında mezun olduğu Hava Harp Akademisi'nde geleceğin kurmaylarını yetiştirmek üzere eğitmenlik yaptı. Takvimler 1962 yılını gösterdiğinde ise Hava Atış Bombardıman Destek Grup Komutanlığı gibi operasyonel açıdan kritik bir göreve atandı.
Generallik Rütbeleri ve Zirveye Giden Yol
Cemal Engin için 1964 yılı, tuğgeneral rütbesine yükselerek general sınıfına adım attığı dönüm noktası oldu. Bu üst düzey rütbedeyken savunma ve sivil havacılık alanında kritik pozisyonlarda bulundu. Başarılı askerin bu dönemde üstlendiği başlıca sorumluluklar şunlardır:
- 15. Füze Üs Komutanlığı
- 6. Ana Jet Üs Komutanlığı
- Hava Kuvvetleri Eğitim Daire Başkanlığı
- Türk Hava Kurumu Genel Müdürlüğü
Havacılık alanındaki engin tecrübesini idari kadrolara da yansıtan komutan, 1968 yılında tümgeneral rütbesine terfi ettirildi. Bu rütbeyle birlikte Hava Kuvvetleri Personel Başkanlığı, Eskişehir Hava İkmal Bakım Merkezi Genel Müdürlüğü ve Genelkurmay Personel Daire Başkanlığı gibi stratejik öneme sahip makamlarda görevlendirildi. 1972 yılına gelindiğinde korgeneral rütbesine terfi eden komutan, Genelkurmay Personel Başkanlığı görevine getirildi. İki yıl sonra ise Hava Eğitim Komutanlığı'na atandı. Engin, 24 Nisan 1976 tarihinde &u00fcst düzey bir sorumlulukla Hava Kuvvetleri Komutan Vekilliği görevini devraldı. Bu görev geçici bir adımdı. Ve hemen ardından, 24 Mayıs 1976 tarihinde Türk Hava Kuvvetlerinin en &u00fcst makamı olan Hava Kuvvetleri Komutanlığı görevine resmen atandı. Ancak bu zirvedeki görevi kısa sürdü ve yaklaşık iki ay sonra, 23 Temmuz 1976 tarihinde Genelkurmay II. Başkan Hava Yardımcılığı makamına getirildi.
Cemal Engin, bu son görevinin ardından 30 Ağustos 1976 tarihinde emekliye ayrılarak aktif askeri yaşamını noktaladı. Emeklilik günlerinde sakin bir yaşam süren emekli general, iyi derecede İngilizce konuşabilmekteydi. Aile yaşantısında mutlu bir birlikteliği olan komutan, evli ve iki çocuk babasıydı. Cumhuriyet döneminin ve Türk havacılık tarihinin en saygın simalarından biri olarak derin izler bırakan emekli general Cemal Engin, 1 Aralık 1985 tarihinde hayata gözlerini yumarak aramızdan ayrıldı.