1978 yılında dünyaya gelen ve günümüzde Kaliforniya Üniversitesi ile Howard Hughes Tıp Enstitüsü'nde profesörlük görevini yürüten Türk elektrik-elektronik mühendisi **Aydoğan Özcan**, geliştirdiği cep telefonu uyumlu mikroskop ve pratik kan tahlili cihazlarıyla tıp ve mühendislik alanında çığır açan bir bilim insanıdır. Laboratuvar ortamındaki ekibiyle birlikte tasarladığı bu yenilikçi teknolojiler sayesinde hastalıkların teşhis süreçlerini taşınabilir boyutlara indirgemeyi başaran Özcan, çalışmalarının ticari ve akademik karşılığıyla uluslararası düzeyde büyük bir üne kavuşmuştur.
Akademik Yolculuk ve Temellerin Atılması
Genç yaşlardan itibaren matematiğe ve bilime büyük ilgi duyan Özcan, bu merakının peşinden giderek başarılı bir eğitim hayatı geçirdi. Başarılı araştırmacı, bilimsel çalşmalarının temellerini Türkiye'de attı. İstanbul Atatürk Fen Lisesi'nden mezun olmasının ardından, 1996 yılında Bilkent Üniversitesi Elektrik ve Elektronik Mühendisliği bölümünde lisans eğitimine başladı. Buradan 2000 yılında mezun oldu. Ardından lisansüstü eğitimi için Amerika Birleşik Devletleri'ne gitti. Stanford Üniversitesi bünyesinde yürüttüğü çalşmalarla 2002 yılında yüksek lisans, 2005 yılında ise doktora derecelerini elde etti. Harvard Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde iki yıl boyunca sürdürdüğü doktora sonrası araştırmalar, onun kariyerinde yepyeni bir sayfa açtı. Bu dönemde elektronik biliminin yanı sıra medikal konulara da ilgi duymaya başlayan araştırmacı, multidisipliner bir yaklaşım benimsedi. Tıbbi teşhis teknolojileri üzerine edindiği birikimle, 2007 yılında Kaliforniya Üniversitesi akademik kadrosuna öğretim görevlisi olarak dahil oldu.
Cep Telefonunu Laboratuvara Dönüştüren Teknolojiler
Kaliforniya Üniversitesi çatısı altında kurduğu laboratuvarında optik teknolojilerin sınırlarını zorlayan Özcan, bu alandaki araştırmalarını yoğunlaştırdı. Özellikle bu yenilikçi optik sistemlerin hastalık teşhisi süreçlerinde nasıl etkin bir şekilde kullanılabileceği üzerine yoğunlaştı. Kendi adını taşıyan Özcan Araştırma Grubu bünyesinde, dünyanın dört bir yanından gelen yetenekli araştırmacılardan oluşan ekibiyle birlikte pek çok projeye liderlik etti. Bilim dünyasında en çok ses getiren ve geniş kitlelerce tanınmasını sağlayan buluşu ise cep telefonları tarafından kolaylıkla kullanılabilen taşınabilir mikroskop ve pratik kan tahlili cihazları oldu. Mühendislik dehasını girişimci kimliğiyle birleştiren Özcan, laboratuvar ortamında geliştirdiği bu medikal cihazları sadece akademik makalelerde bırakmadı. Geliştirdiği teknolojilerin bir kısmını ürünleştirdi. Bunları kurucusu olduğu şirket aracılığıyla pazara sundu. Bu doğrultuda CellMic isimli şirketin başına geçerek, bu yenilikçi medikal aygıtların aktif olarak kullanıma sunulmasını sağladı. Günümüzde hem bu şirkette üst düzey yönetici olarak görev yapmakta hem de üniversitede profesörlük kariyerini sürdürmektedir.
Prestijli Ödüller ve Bilimsel Başarılar
Özcan, çalşmalarıyla pek çok uluslararası ödül kazandı. Henüz kariyerinin başlarındayken, 2011 yılında Genç Bilim İnsanları ve Mühendisler Başkanlık Kariyer Ödülü'ne değer görüldü. Hemen ardından, 2012 yılının Ekim ayında Popular Science dergisi tarafından dünya genelindeki en parlak 10 bilim insanı arasında gösterilerek büyük bir prestij kazandı. Bilim dünyasındaki etkinliğini artırarak sürdüren Özcan, sonraki yıllarda da ödül koleksiyonunu genişletti. Türkiye'den ve dünyadan aldığı nişanlarla adından söz ettiren araştırmacının kazandığı unvan ve ödüller şunlardır:
- Genç Bilim İnsanları ve Mühendisler Başkanlık Kariyer Ödülü (2011)
- Popular Science En Parlak 10 Bilim İnsanı Ödülü (2012)
- Rahmi M. Koç Bilim Madalyası (2016)
- Kraliyet Kimya Topluluğu "Fellow" Unvanı (2017)
- Amerikan Medikal ve Biyolojik Mühendislik Enstitüsü "Fellow" Unvanı (2017)
Seçkin akademik başarılarıyla adını bilim tarihine yazdıran Özcan, Howard Hughes Tıp Enstitüsü ve Kaliforniya Üniversitesi bünyesinde profesör unvanıyla geleceğin teknolojilerini şekillendirmeye devam etmektedir.