Tortum Çayı'nın Coğrafi Konumu ve Genel Özellikleri
Tortum Çayı, Erzurum ili sınırlarında yer alan, Tortum Gölü ile dünyaca ünlü Tortum Şelalesi'ni besleyen son derece önemli bir akarsudur. Kaynaklarını Kargapazarı Dağları'nın kuzey yamaçlarından alan bu çay, Erzurum–Artvin il sınırında bulunan Kınalıçam (Aşpişen) köyünde Yusufeli sınırlarına girer. Akış yönü boyunca ilerleyen akarsu, Tortum Gölü'nü geçtikten sonra Yusufeli-Oltu-Erzurum (D 960/D 060) yol ayrımı mevkiinde Oltu Çayı ile birleşir ve en nihayetinde su kavuşumu mevkiinde Çoruh Nehri'ne karışır.
Debi ve Akış Rejimi Özellikleri
Dandritik drenajlı ve basit rejimli bir yapıya sahip olan Tortum Çayı'nın ortalama akımı 4.9 m³/sn ile 44.6 m³/sn değerleri arasında değişkenlik göstermektedir. Akarsuyun toplam yıllık debisi ise 345.20 milyon m³ ile 372.43 m³ arasında değişmektedir. Havzada ölçülen en az akım Ağustos ayında gerçekleşirken, en çok akım ise Mayıs ayında kaydedilmiştir. Kış aylarında havzaya yağan karların erimesiyle birlikte, Nisan ayından itibaren akarsuyun suları belirgin şekilde yükselmeye başlar.
İklim Koşulları ve Zengin Bitki Örtüsü
Tortum Çayı havzası, Karadeniz iklimi ile karasal iklimin geçiş alanında konumlanmaktadır. Havzadaki yıllık ortalama yağış miktarı 307 mm ile 468 mm arasında değişmekte olup, ilkbahar ve yaz yağışları diğer mevsimlere oranla daha fazladır. Bu özel geçiş iklimi sayesinde akarsu havzasında ağaç, çalı ve ot topluluklarına rastlanır. Yamaçlarda sarıçam, meşe ve ardıç toplulukları yoğunluk gösterirken; vadide yer yer Akdeniz iklimi elemanları olan incir ve karaçalı bitkileri görülür. Havzanın diğer alanları ise antropojen bozkırlarla kaplıdır.