Türkiye'nin İlk Bankacılık Müzesi
T.C. Ziraat Bankası Müzesi, Ankara'nın Altındağ ilçesinin Ulus semtinde yer alan Ziraat Bankası Genel Müdürlük Binası'nın Şeref Holü'nde konumlanmaktadır. 1981 yılından bu yana kapılarını ziyaretçilerine açan bu özel kültür alanı, Türkiye'nin ilk bankacılık müzesi olma unvanına sahiptir. Müze, 1929 yılında İtalyan Mimar Giulio Mongeri tarafından tasarlanan ve Birinci Ulusal Mimarlık Dönemi yapılarının en seçkin örneklerinden biri kabul edilen tarihi bir binada hizmet vermektedir. Müzenin kurulmasındaki temel amaç, bankanın köklü birikimini ve sektörel deneyimini geleceğe aktarmaktır.
Ziraat Bankası Müzesi'nin Tarihçesi
Müze, bankanın 118. kuruluş yıldönümüne denk gelen 20 Kasım 1981 tarihinde dönemin Danışma Meclisi Başkanı Sadi Irmak tarafından açılmıştır. Zaman içinde gelişen ve korunan bu miras, 2017 yılında başlayan kapsamlı restorasyon çalışmalarıyla yeni bir çehre kazanmıştır. Restorasyon sürecinde binanın bodrum katında yer alan kasa daireleri de sergi alanına dahil edilerek müzenin sınırları genişletilmiştir. Yenilenen Ziraat Bankası Müzesi, Kasım 2019 tarihinde kapılarını tekrar ziyarete açmıştır.
Koleksiyonda Öne Çıkan Bankacılık Objeleri
Müzenin tarihi atmosferinde, geçmişte bankacılık sisteminde ve şubelerde aktif olarak kullanılmış pek çok nadide obje sergilenmektedir. Koleksiyonda genel müdürlük ve şubelerden toplanan hesap ve yazı makineleri, kristal hokka takımları, eski telefonlar, eski yazı banka kapı levhaları, faiz hesaplama makinesi, çek yazma makinesi ve mektup terazisi gibi araçlar yer alır. Ayrıca bankanın temelini oluşturan Memleket Sandıklarının kurulması için Mithat Paşa'nın Sadaret makamına yazdığı ve mühürlediği tarihi mektuplar, Memleket Sandıkları'ndan Ziraat Bankası'na geçiş nizamnamesi ve Mithat Paşa'ya ait 1 numaralı hesap sayfası müzenin en değerli yazılı belgelerindendir.
Cumhuriyet Dönemi Değerli Sanat Eserleri
Müze bünyesinde bankacılık objelerinin yanı sıra çok kıymetli bir resim koleksiyonu da sergilenmektedir. Ressam Henry Hadfield Cubley imzalı, 1897 tarihli "Otlak" tablosu koleksiyonun en eski parçasıdır. Bunun yanında ünlü ressam İbrahim Çallı'nın iç salonun sağ duvarı için özel olarak hazırladığı "Harman" tablosu ile ressam Namık İsmail'in binanın yan giriş boşluğu için yaptığı devasa boyutlu "Gazi Mustafa Kemal Çiftçiler Arasında" tablosu dikkat çekmektedir. Namık İsmail'in 1928 tarihli "Mustafa Kemal Atatürk" ve "Mithat Paşa" portreleri, İbrahim Safi'nin Adana'da pamuk toplayan kadınları tasvir ettiği "Adana'dan" tablosu ile Mehmet Ruhi Arel'in 1926 tarihli "Dokumacı" tablosu da değerli eserler arasındadır. Ayrıca memleket sandıklarının faydasını tefeciyi bir yılan formunda simgeleyerek anlatan imzasız "Mithat Paşa'nın Fakir Halkı Tefecinin Elinden Kurtarışı" tablosu da görülmeye değerdir.
Müzenin Ziyaret Edilebilir Bölümleri
Ziraat Bankası Müzesi iki ana kattan oluşmaktadır. Zemin katta ziyaretçilere bankanın kronolojik gelişimi aktarılmaktadır. Bodrum katta ise Osmanlı'dan Devralınan Miras, Cumhuriyette Ziraat Bankası Bölümü, Kurumsal Kimlik Bölümü, Ana Kasa Dairesi, Dijital Vitrin, Ziraat Bankası Koleksiyonu, Radyo Odası, Ayın Olayları, Kurumsal İletişim ve Mimari Odası, Çocuk Etkinlik Alanı, Ziraat Kuleleri, Kiralık Kasalar ve Ödüller Bölümü gibi tematik sergi alanları bulunmaktadır.