Lale Dağı'nın Eteğinde Saklı Bir Doğa: Şamlar Mahallesi
Konya'nın Beyşehir ilçesine 11 kilometre uzaklıkta, güney yönünde konumlanan Şamlar Mahallesi, deniz seviyesinden 1307 metre yükseklikte yer almaktadır. Lale Dağı adı verilen yükseltinin eteklerinde kurulu olan bu yerleşim yeri, etrafını saran yoğun ormanlık alanları ve göz alıcı yeşilliğiyle İç Anadolu Bölgesi'nin saklı kalmış doğal güzelliklerinden biridir. Mahalle, doğayla iç içe atmosferiyle hem sakinlik arayanlar hem de keşfetmeyi seven seyahatseverler için özgün bir seyahat rotası sunmaktadır.
1960'lardan Günümüze Şamlar'ın Büyük Göç Hikayesi
Şamlar, tarihi boyunca yoğun dış göç hareketleriyle şekillenmiş bir toplumsal yapıya sahiptir. 1960'lı yıllarda yavaş yavaş başlayan göç süreci, 1965 yılında mahalle sakinlerinin çalışmak amacıyla Almanya ve Avusturya gibi Avrupa ülkelerine gitmesiyle hız kazanmıştır. 1970 yılı başında bölgede odunculuğun yasaklanmasıyla en önemli gelir kaynaklarından birini kaybeden köy halkı için göç kaçınılmaz hale gelmiştir. 1971'de başlayan Norveç macerası, 1973 ve 1974 yıllarında giden gruplarla kalıcı bir yerleşime dönüşmüştür. Günümüzde mahallenin kendi nüfusu 120 iken; Beyşehir'de 250, İzmir'de 900, Norveç'te 330 (Oslo, Drammen ve Asker bölgelerinde), Almanya'da 50 ve Fransa'da 15 civarında Şamlarlı yaşamaktadır.
Zengin Yaban Hayatı, Kuş Türleri ve Yerel İnançlar
Lale Dağı'nın zengin ekosistemi, mahalle çevresinde son derece geniş bir yaban hayatı çeşitliliğinin oluşmasını sağlamıştır. Bölgedeki ormanlık alanlarda vaşak, kurt, tilki, yaban domuzu, sansar, porsuk, sincap, tavşan, dağ kedisi, keme ve malbekçisi gibi birçok memeli türü ile çeşitli yılan ve kertenkele türleri yaşam sürmektedir. Ayrıca gökyüzünü süsleyen doğan, keklik, üveyik, kırlangıç, karga, kığla, saksağan, baykuş, karatavuk, alapatak, güvercin, dağ bülbülü, ebabil, arıkuşu ve atmaca gibi onlarca kuş türü bölgenin biyoçeşitliliğini gözler önüne sermektedir. Yerel kültürde doğaya duyulan derin saygının bir göstergesi olarak; güvercin, kumru, kırlangıç ve leylek öldürmek son derece büyük bir günah kabul edilir.
Geleneksel Bağcılık ve Eşsiz Pekmez Kültürü
Şamlar Mahallesi'nin tarımsal ve kültürel hayatında bağcılık çok önemli bir yere sahiptir. Mahallenin dört bir yanına yayılan Derebağ, Çinikbağı, Seferbağı, Hasanbağı, Eskibağ, Bakıbağı, Küllemebağları, Yanıksöğütbağları, Mahmatcabağları ve Kürebağları gibi ünlü bağlardan toplanan üzümler geleneksel yöntemlerle işlenmektedir. Bu bağlardan elde edilen üzümlerden üretilen enfes pekmezler, evlerde özel küplere doldurularak kış boyunca saklanır. Ailelerin kendi ihtiyaçlarından artan pekmezler ise yerel pazarlarda satılarak mahalle ekonomisine katkı sağlar.
Altyapı Gelişimi, Sosyal Yaşam ve Dernekler
Mahalle altyapısının gelişimi yıllara yayılan önemli adımlarla gerçekleşmiştir. İlk elektrik ve telefon bağlantısına 1975 yılında kavuşan Şamlar'da, evlere boru hattıyla su getirilmesi 1980 yılında tamamlanmıştır; bu tarihten önce halk, köy meydanındaki tarihi Büyük Çeşme'den su taşımaktaydı. Zaman içinde okulunun öğrenci sayısı azalarak 1995'te kapatılsa da sosyal bağlar hiçbir zaman kopmamıştır. Dünyanın dört bir yanına yayılan Şamlarlılar; Oslo, Beyşehir, İzmir ve Drammen'de kurdukları dernekler aracılığıyla bir araya gelmekte ve her yıl geleneksel Şamlar Mahallesi Festivali'ni düzenleyerek kültürel miraslarını yaşatmaktadırlar.