Tarihçe ve İsim Kökeni
Şırnak ilinin İdil ilçesine bağlı olan Özbek Köyü, köklü geçmişiyle bölgenin önemli yerleşimlerinden biridir. Köyün bilinen eski adı 1928 yılı kayıtlarında Telsikan olarak geçmektedir. Bu ismin kökeninde yer alan "tell" sözcüğü; Arapça, Süryanice ve Kürtçe dillerinde "höyük" anlamına gelmektedir. İdari olarak daha önceleri Mardin ilinin İdil ilçesine bağlı olan yerleşim yeri, 1990 yılında yeni kurulan Şırnak ilinin İdil ilçesine bağlanarak bugünkü idari yapısına kavuşmuştur.
Coğrafi Konum ve Ulaşım Ağı
Güneydoğu Anadolu Bölgesi sınırlarında yer alan Özbek Köyü, deniz seviyesinden 612 metre yükseklikte kurulmuştur. Coğrafi açıdan Şırnak il merkezine 130 km, İdil ilçe merkezine ise 34 km uzaklıkta bulunmaktadır. İdil'in güneybatısında konumlanan köy, bölgedeki ulaşım ağları açısından stratejik bir noktadadır. D 380 ile D 400 devlet yollarını birbirine bağlayan 73.53 il yolu üzerinde bulunan yerleşim, uluslararası bir güzergah olan Nusaybin-Cizre D.400 devlet yoluna sadece 3,6 km mesafededir.
Nüfus Gelişimi ve İdari Yapı
Köyün nüfusu yıllara göre değişkenlik göstererek gelişmiştir. 1965 genel nüfus sayımı verilerinde 439 kişi olan Özbek Köyü nüfusu, 1985 yılında 625'e, 1990 yılında ise 694'e yükselmiştir. 2000 yılı nüfus sayımında 1.002 kişiye ulaşarak en kalabalık dönemlerinden birini yaşayan köyün nüfusu, 2010 yılında 1.066 olarak zirveye ulaşmıştır. Son verilere göre 2020 yılındaki toplam nüfusu 855 kişidir. Yerleşim idari olarak köy statüsünde olup, yönetiminden bir muhtar ve ihtiyar heyeti sorumludur.