Çanakkale'nin Kahramanı: Nusret Mayın Gemisi
Nusret Mayın Gemisi, I. Dünya Savaşı Çanakkale Deniz Savaşları'nda gösterdiği eşsiz başarıyla tarihin akışını değiştiren, dünyanın en ünlü mayın gemisidir. Malatya Arapgirli Cevat Paşa'nın emriyle Osmanlı Donanması ve Türk Deniz Kuvvetleri'nde hizmet veren bu efsanevi gemi, asıl ismi Nusrat olmasına rağmen zamanla Nusret adıyla anılmıştır. 1911 yılında Almanya'nın Kiel şehrinde kızağa çekilen gemi, 1913 yılında donanmaya katılarak tarihi görevine hazır hale getirilmiştir.
Karanlık Liman Harekâtı ve Zafer
1915 ilkbaharında Çanakkale Boğazı'nı geçmek için gün sayan Müttefik Donanması'na karşı Müstahkem Mevkii Komutanlığı tarihi bir karar alarak Erenköy'deki Karanlık Liman'a 26 mayın dökülmesini kararlaştırmıştır. 7 Mart'ı 8 Mart'a bağlayan gece, Yüzbaşı Tophaneli İsmail Hakkı Bey ve Mayın Grup Komutanı Yüzbaşı Hafız Nazmi Bey komutasındaki Nusret, düşman projektörlerine aldırmadan mayınlarını dökmüştür. Geminin çarkçı başılığını ise ön yüzbaşı Çarkçı Ali Yaşar Efendi yürütmüştür. İngiliz deniz ve hava keşiflerinin tespit edemediği bu mayınlar, 18 Mart 1915'te Bouvet, HMS Irresistible ve HMS Ocean zırhlılarını sulara gömerek savaşın kaderini tamamen değiştirmiştir.
Tarihi Başarının Yankıları
Nusret'in olağanüstü başarısı dünya genelinde büyük yankı uyandırmıştır. İngiliz Generali Oglander, bu bilinmeyen mayın hattının seferin talihi üzerindeki etkisinin ölçülemez olduğunu belirtirken; Bahriye Nazırı Winston Churchill 1930 yılında yazdığı makalesinde savaştaki büyük kayıpların ve harbin uzamasının başlıca nedeni olarak Türkler tarafından atılan bu 26 demir kabı göstermiştir. Ccolyen Corbet ise eseri üzerinden bu harekâtın baş döndürücü bir zafer olduğunu vurgulamıştır.
Cumhuriyet Dönemi ve Anıt Müze
Cumhuriyet döneminde çeşitli isimlerle kuru yük gemisi olarak da hizmet veren Nusret, 1989 ve 1990 yıllarında yaşanan süreçlerin ardından Mersin açıklarında alabora olarak batmıştır. 1999 yılında bir grup gönüllü tarafından su yüzüne çıkarılan Nusret, 2003 yılında Tarsus Belediyesi tarafından Çanakkale Savaşları ile ilgili heykellerin de yer aldığı bir çevre düzenlemesi ile anıt haline getirilmiştir. Günümüzde Nusret Mayın Gemisi Müzesi adıyla Mersin'in Tarsus ilçesinde ziyaretçilerini ağırlamaktadır. Ayrıca Gölcük'te inşa edilen birebir kopyası olan TCG Nusret ise Çanakkale'de müze gemi olarak hizmet vermeye devam etmektedir.