Kınalıada (Yunanca: Proti 'ilk' anlamına gelir, Ermenice: Gnali kğzi), Marmara Denizi'nde Prens Adaları olarak bilinen ada topluluğunun meskûn olanları içerisinde İstanbul'a en yakın olanıdır. Adalar ilçesinin beş mahallesinden biri olan ve takımadanın dördüncü büyük üyesi konumundaki Kınalıada, Marmara Denizi'ndeki dört büyük adanın en küçüğüdür. Adada yaz ve kış aylarında yaşayan yerli bir halk bulunmakla birlikte, yaz mevsiminde gelen ziyaretçilerle birlikte nüfusu 3000 civarına ulaşmaktadır. Neredeyse her noktasından denize girmenin oldukça kolay olması, adayı Prens Adaları içerisinde deniz turizmi açısından en çok tercih edilen yerlerden biri haline getirmektedir.
Tarihçe ve Doğal Yapı
Bizans döneminde bir sürgün yeri olarak kullanılan adaya birçok sürgün getirilmiştir; bu sürgünlerin en önemlisi ise Romen Diyojen'dir. Eski adı Proti olan ada, demir ve bakır madenlerinin etkisiyle kızılımsı bir renge sahip olan toprağından dolayı Kınalıada adını almıştır. En çıplak adalardan biri olan Kınalıada, en az ağacın görüldüğü ve neredeyse tamamının yerleşim yerleriyle kaplandığı bir yapıya sahiptir. Adanın 115 metre yüksekliğindeki Çınar Tepesi ile Manastır Tepesi'nin batı etekleri, çok eski zamanlardan beri işletilen taşocakları nedeniyle oyulmuş durumdadır.
Kültürel ve Tarihi Yapılar
Tarihi doku bakımından zengin olmayan adada 1 cami, 2 kilise ve 1 manastır bulunmaktadır. Adalar genelindeki tek Ermeni tapınağı olan Surp Krikor Lusavoriç Ermeni Kilisesi bu adada yer almaktadır. Ayrıca Manastır Tepesi olarak bilinen mevkide Rum Ortodoks topluluğuna ait Hıristos Manastırı konumlanmıştır. Adanın siluetini etkileyen televizyon vericisi anten direklerinden 21 tanesi, adanın doğal ve tarihi SİT alanı işlevi ile Özel Çevre Koruma Bölgesi olması gerekçesiyle sökülmüştür.
Ulaşım İmkanları
Kınalıada'ya ulaşım İstanbul Şehir Hatları, Mavi Marmara ve Turyol firmalarının düzenlediği düzenli seferlerle sağlanmaktadır. Bostancı'dan kalkan motorlar ile yaklaşık 30 dakikada, Kabataş'tan hareket eden vapurlarla ise yaklaşık 1 saatlik bir yolculukla adaya ulaşılabilmektedir. Sefer sıklıkları yaz ve kış tarifelerine, ayrıca hafta içi ve hafta sonu günlerine göre değişiklik göstermektedir. Ada içi ulaşım ise tamamen bisikletler ve elektrikli araçlar vasıtasıyla gerçekleştirilmekte olup, geçmişte kullanılan atlı faytonlar kaldırılmıştır.