Bursa'nın Yeşil Cenneti: Keles'e Giriş ve Coğrafi Yapı
Bursa şehir merkezine 61 km uzaklıkta yer alan Keles, Marmara Bölgesi sınırlarına komşu olmakla birlikte topraklarının tamamı coğrafi olarak Ege Bölgesi sınırları içinde bulunan eşsiz bir ilçedir. Yüzölçümü 617 km² olan ilçenin kuzeyinde Osmangazi (Bursa merkez ilçe), batısında Orhaneli, doğu ve kuzeydoğusunda İnegöl, güneyinde Harmancık, güneydoğusunda ise Kütahya'nın Tavşanlı ve Domaniç ilçeleri yer alır. Deniz seviyesinden ortalama 1.013 metre yükseklikte bulunan Keles, dağlık ve engebeli arazisine rağmen kültüre elverişli topraklara sahiptir. Bursa'nın orman varlığı yönünden en zengin ilçesi olan Keles'in topraklarının %57'si (364 km²) gür ormanlarla kaplıdır. İlçenin en yüksek noktası 2.052 metre ile Tepel Tepesi zirvesidir.
Bitinya'dan Osmanlı'ya Uzanan Zengin Tarih
Keles ve çevresi, tarih boyunca pek çok medeniyete ev sahipliği yapmış zengin bir geçmişe sahiptir. Bölgede Bitinya ve Doğu Rum (Bizans) dönemlerine ait tarihi kalıntılar yer almaktadır. M.S. 548 yılında yaşanan yaygın bir veba salgınının ardından önemini kaybeden ve terk edilen bölge, daha sonraları Keşiş Dağı (Uludağ) yamaçlarının Hristiyan keşişler tarafından önem kazanmasıyla yeniden canlılık kazanmıştır. 12. yüzyıldan itibaren Osmanlı Beyliği'nin kuruluşuyla birlikte göçmen Yörük boyları bölgeye gelip yerleşmiştir. Moğol istilasından kaçarak Anadolu'ya göçen Türk boyları, Selçuklu İmparatorluğu idaresinde uç beyliği olarak Karacadağ yöresine yerleşmiş, beylik genişleyince Keles ve civarındaki yaylalar yazlık olarak kullanılmıştır.
Kocayayla ve Yakup Çelebi Külliyesi
İlçe merkezine 4 km mesafede bulunan ünlü Kocayayla, Osmanlı'nın kuruluş döneminde Sultan otağ çadırının kurulduğu tarihi bir alandır. Geçmişte Kocayayla'da inşa edilen Sultan Camii ve ilçe merkezinde yer alan tarihi kilise zamanla tahrip olmuş ve günümüze ait kalıntılara rastlamak artık mümkün değildir. İlçede ayakta kalan en önemli tarihi eser, Yıldırım Bayezid'in kardeşi Yakup Çelebi tarafından yaptırılan külliyeden geriye kalan tarihi hamamdır. Keles, uzun süre Cebel (Dağ) veya Cebel-i Cedîd (Yeni dağ) nahiyesi olarak adlandırılmış, 1953 yılında ise müstakil bir ilçe statüsü kazanmıştır. Ayrıca Bizans'tan kalma olan Keles isminin Orta Asya kökenli zannedilmesi üzerine Özbekistan'daki Taşkent'e bağlı Keles yerleşimi ile kardeş şehir ilan edilmiştir.
Geçim Kaynakları, Ekonomi ve Doğal Zenginlikler
Keles halkının temel geçim kaynağını tarım ve hayvancılık faaliyetleri oluşturmaktadır. İlçede yetiştirilen en önemli tarımsal gelir kaynakları arasında çilek, kiraz, vişne, tütün, nohut ve anason yer alır. Verimli tarım faaliyetleri Nilüfer Çayı ile Kocasu vadilerinde gerçekleştirilmektedir. İlçede büyük ölçekli sanayi kuruluşu bulunmamakla birlikte, son yıllarda süt işleme tesisleri faaliyete geçmiştir. Bölgede Keles Linyitleri Başmühendisliği'ne ait linyit kömürü ocağı bulunmakta olup, bu işletme bölgenin doğal yapısına zarar vermiştir. Doğal zenginlikler açısından Haydar ve Belenören (Hereke, Heracles) mahalleleri yakınlarında doğal sıcak su kaynakları yer almaktadır. Komşu bölge Harmancık ise trekking, kamp ve avcılık için uygun bir alandır.
İklim Özellikleri ve Toprak Yapısı
Uludağ'ın deniz etkisinin iç kesimlere girmesini engellemesi nedeniyle Keles'te ılıman iklim ile karasal iklim arasında bir geçiş iklimi egemendir. Yıllık ortalama 782,9 mm yağış miktarı ile Bursa'nın en çok yağış alan ilçesi olan Keles'te kış yağışları genellikle kar şeklindedir. İlçede en soğuk ay şubat, en sıcak ay ise ağustostur. Toprak yapısı incelendiğinde, bölgede kireç oranı yüksek kahverengi orman toprakları hakimdir. Kocasu yatağı ve havzası ise tamamen alüvyonlu topraklardan oluşmakta olup, bu bölgelerde toprak kalınlığı yer yer 8 ila 10 metreye kadar ulaşmaktadır.