Antalya'nın büyüleyici tarihsel coğrafyası Pamfilya'nın az bilinen saklı hazinelerinden biri olan Kalelibelen Antik Kenti (yerel adıyla Kalelibeden), Roma ve Doğu Roma (Bizans) dönemlerinin izlerini taşıyan gizemli bir yerleşim alanıdır. Antalya ili, Manavgat ilçesi sınırlarında, doğanın kucağında yer alan bu tarihi yerleşim, günümüze kadar büyük ölçüde korunmuş arkeolojik dokusuyla tarih meraklılarını ve doğa gezginlerini kendine çekmektedir. Henüz kapsamlı bilimsel kazıların yapılmadığı kent, keşfedilmeyi bekleyen bir tarih sayfası gibi ziyaretçilerini karşılamaktadır.
Kalelibelen'in Tarihi ve Gizemli Kökeni
Antik Pamfilya bölgesinde Roma döneminde yoğun bir iskâna sahne olan Kalelibelen, Bizans döneminin sonlarına kadar canlılığını sürdürmüştür. Ancak kentin en gizemli yönü, hakkında derinlemesine arkeolojik kazıların henüz gerçekleştirilmemiş olmasıdır. Bu durum, yerleşimin antik dönemdeki gerçek adının ve kurucularının kimler olduğunun kesin olarak bilinmesini engellemektedir. 1995 yılında 1. Derece Arkeolojik Sit Alanı olarak tescil edilen bölge, geçmişin sırlarını toprak altında saklamaya devam ederken, yüzey araştırmalarından elde edilen seramik ve mimari buluntular buranın yüzyıllar boyunca önemli bir yaşam merkezi olduğunu kanıtlamaktadır.
Görülmeye Değer Yapılar ve Kalıntılar
Kentin kalıntıları ağırlıklı olarak tepenin zirvesinden ziyade, stratejik ve tarımsal açıdan daha elverişli olan kuzey ve doğu yamaçlarında yoğunlaşmaktadır. Bölgede yapılan araştırmalar, yerleşimdeki yapıların yapımında kumtaşından kesme taşlar ve sağlam moloz taşlar kullanıldığını göstermektedir. Yerleşimin güney kesiminde geçmişin izlerini taşıyan bir nekropol (mezarlık) alanı ve etkileyici mezar anıtları yer alırken, kuzey tarafında ise Doğu Roma Dönemi'ne tarihlenen ve kentin dini yapısını aydınlatan bir kilise kalıntısı bulunmaktadır.
Uzunkale Tarihi Kule
Bölgenin en dikkat çekici anıtsal yapılarından biri, yerel halk tarafından tescillenen ve haritalarda Uzunkale Tarihi Kule olarak geçen gözetleme kulesidir. Uzunkale Mahallesi'nin hemen güneyinde konumlanan bu kule, yaklaşık 4-5 metre yüksekliğe kadar tamamen kesme taştan (kumtaşı) inşa edilmiştir. Üst bölümlerinde moloz taş ve kireç harcı harmanlanarak savunma mimarisinin eşsiz bir örneği sunulmuştur. Kulenin doğu cephesinin yaklaşık 15 metrelik kısmı günümüze kadar sapasağlam ulaşarak adeta zamana meydan okumaktadır.
Kalelibelen Antik Kenti'ne Nasıl Gidilir?
Kalelibelen Antik Kenti, Antalya il merkezine yaklaşık 90 kilometre, Manavgat ilçe merkezine ise yaklaşık 25 kilometre uzaklıktadır. Ulaşım için Manavgat'tan hareket ederek Uzunkale Köyü (veya bazı kayıtlara göre Belenobası Köyü) istikametine giden yolları takip etmeniz gerekmektedir. Özel aracınızla seyahat ediyorsanız, köy yollarının sunduğu eşsiz Akdeniz manzaraları eşliğinde antik kente rahatlıkla ulaşabilirsiniz. Bölgeye giderken engebeli arazide rahat yürüyebilmek için uygun doğa yürüyüşü ayakkabıları giymeniz ve yanınızda yeterli miktarda su bulundurmanız tavsiye edilir.