Işıklı Gölü (Çivril Gölü) Genel Özellikleri
Işıklı Gölü ya da diğer adıyla Çivril Gölü, Denizli ilinin Çivril Ovası üzerinde yer alan bir tatlı su gölüdür. Büyük Menderes Irmağı'nın doğduğu bu önemli sulak alan, hem geleğeni hem de gideğeni olan bir düzenleyici (regülatör) görevi görmektedir. Doğal bir göl olmasına karşın, su seviyesinin yükseldiği dönemlerde etrafındaki yerleşim yerlerinin ve tarım alanlarının su baskınlarından korunması amacıyla Devlet Su İşleri (DSİ) tarafından çevresine bent yapılmış ve bir baraj gölüne dönüştürülmüştür. Gölün güneybatısında bulunan özel düzenek vasıtasıyla suları Büyük Menderes'e aktarılarak ekeneklerin sulanmasında etkin şekilde kullanılmaktadır.
Fiziksel Yapısı ve Kullanım Amaçları
Işıklı Gölü'nün maksimum yüzey alanı yaklaşık 64 km² (havza yüzölçümü ise 73 km²) olup, en derin noktası 8.7 metreye ulaşmaktadır. Göl; Kufi Deresi, Işıklı Pınarları, Büyük Menderes, Akçay Deresi ve yer altı suları ile beslenmektedir. Yaz mevsiminde karasal tarımdaki yoğun sulama faaliyetleri sebebiyle gölün derinliğinde yıllık 3 metreye varan varyasyonlar (değişimler) meydana gelmektedir. Günümüzde göl; tarımsal sulama, balıkçılık ve balık çiftlikleri amaçları doğrultusunda değerlendirilmektedir. Ayrıca göl, Türkiye'de 1984 sonbaharında kerevit vebası vakasının görüldüğü ilk yer olma özelliğini taşımaktadır. Son yıllarda gölde makrofitlerin aşırı çoğalmasıyla birlikte ciddi bir otlanma problemi de yaşanmaktadır.
Zengin Doğal Yaşam ve Kuş Popülasyonu
Işıklı Gölü, su kuşları için son derece önemli bir yaşam, yumurtlama, kuluçka ve göç ortamı sunmaktadır. Bölgede kuluçkaya yatan türler arasında küçük balaban, alaca balıkçıl, küçük-büyük ak balıkçıl, erguvan balıkçıl, çeltikçi, boz kaz, angıt, pasbaş dalağan, deniz kartalı, saz delicesi, kızıl şahin, flamingo, uzunbacak, gülen sumru ve kır incir kuşu yer alır. Kış döneminde ise gölde küçük karabatak, büyük ak balıkçıl, sakarca, boz kaz, çamurcun, kıl ördek, kepçel ve batak çulluğu gözlenmektedir. Ayrıca bölge; deniz kartalı, sakallı akbaba, gökçe delice, büyük orman kartalı, şah kartal, bıyıklı doğan ve ulu doğan gibi yırtıcı kuşların kışlama alanıdır. Taşıdığı bu üstün potansiyel sebebiyle göl, Önemli Kuş Alanı (ÖKA) ilan edilmiştir.
Çevre Sorunları ve Koruma Statüsü Tehlikesi
Gölde barınan yaban yaşamı günümüzde ağır bir tehdit altındadır. Bölgede gerçek bir koruma statüsünün belirlenememiş olması ve gölün Ankara ile Bursa gibi büyük şehirlere fazla uzak olmaması, doğal varlıkların hızla bozulmasına zemin hazırlamaktadır. Avcıların yasal kurallara uymaksızın yılın her mevsiminde avlanması ve ateşli silahların yaygın kullanımı, bu değerli sulak alandaki kuş popülasyonuna ciddi zararlar vermektedir.