Ezger Sinagogu Tarihçesi
Ezger Sinagogu (ya da diğer adıyla Esgher Sinagogu), geçmişte İstanbul'un Beyoğlu ilçesinde, Hasköy semtinde Haliç kıyılarına yakın bir konumda yer alan tarihi bir ibadethanedir. Sefarad Ortodoks cemaatine ait olan bu sinagogun tam olarak hangi tarihte inşa edildiğine dair kesin ve net bir bilgi bulunmamaktadır. Ancak yapının mimari özellikleri, kullanılan tuğlaların boyutları ve cephe düzenlemeleri, sinagogun 19. yüzyılın ilk yarılarında inşa edilmiş olabileceğine işaret etmektedir. Bununla birlikte, yapının muhtemelen 18. yüzyılın ilk yarısında tamamlandığı düşünülmektedir.
Tarihi Kayıtlar ve Mimari Özellikleri
Ezger Sinagogu'nun ismine yazılı kaynaklarda ilk kez, 1912 yılına tarihlenen Annuaire Orientale adlı yıllıkta rastlanmaktadır. Geçmişte aktif olarak kullanılan bu dini yapının fiziksel özellikleri günümüze ulaşamamış olsa da, eldeki veriler tuğla büyüklükleri ve cephe düzeni gibi yapısal unsurların döneminin mimari karakterini yansıttığına dair ipuçları sunmaktadır.
Kapanışı ve Farklı Amaçlarla Kullanımı
Zamanla cemaat yokluğu nedeniyle boş kalan sinagog, Türkiye Hahambaşılığının 28 Temmuz 1948 tarihli raporunun ardından boşaltılmış ve hahambaşılık tarafından özel bir şahsa depo olarak kiralanmıştır. Bir süre dökümhane olarak da işletilen tarihi yapı, bu süreçte özgün işlevini tamamen yitirmiştir.
Yıkılışı ve Günümüzdeki Durumu
Haliç sahil düzenleme çalışmalarının yapıldığı dönemde sinagogun yalnızca dört duvarı ayakta bulunmaktaydı. Yapı o yıllarda resmi olarak korumaya alınmış olsa da, ayakta kalan bu duvarlar da bir süre sonra bakımsızlıktan dolayı yıkılmış ve sinagog tümüyle yok olmuştur.