Eski Kâhta, Adıyaman ilinin Kâhta ilçesine bağlı, zengin tarihi geçmişi ve coğrafi konumuyla öne çıkan tarihi bir yerleşim yeridir. Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde, 608 metre rakımda konumlanan köy, antik dönemlerden bu yana stratejik önemi yüksek bir merkez olma özelliğini korumuştur.
Tarihçe ve İsim Değişiklikleri
Köyün tarihi kayıtları oldukça eskiye dayanmaktadır. Süryanice kaynaklarda 1190 yılında Gahtai adıyla geçen yerleşim, 1914'te Kâhta, 1946'da Eski Kahta, 2000-2011 yılları arasında Kocahisar ve 2011-2020 yılları arasında ise Eski adını almıştır. 2020 yılından sonra tekrar bugünkü Eski Kâhta adını almıştır. Burası, Antik Çağ'da Arsameia, Orta Çağ'da ise Gaxtai ve Kâxta adlarıyla bilinen meşhur kalenin bulunduğu yerdir.
Tarihi Kayıtlar ve İlçe Merkezinin Taşınması
Eski Kâhta'nın adına en erken 12. yüzyıla ait Süryani Mihail vekayinamesinde rastlanmaktadır. 1149 yılında Türklerin Haçlı kontu Joscelin'den geri aldığı kaleler arasında Gaxtai adı da geçmektedir. Kâhta ilçesi adını bu tarihi kaleden almış olup, ilçe merkezi ise 20. yüzyılda şimdiki yerine taşınmıştır.
Coğrafya ve Ulaşım
Eski Kâhta köyü, Adıyaman il merkezine 63 km, bağlı olduğu Kâhta ilçe merkezine ise 30 km uzaklıkta yer almaktadır. Köyün nüfusu yıllara göre değişiklik göstermiş olup, 1965 yılında 692 olan nüfus, 2000 yılında 424'e ve 2022 yılında ise 321'e gerilemiştir. Yerleşim günümüzde muhtar ve ihtiyar heyeti tarafından idare edilmektedir.