Dolmabahçe Saat Kulesi'nin Tarihi ve Önemi
Dolmabahçe Saat Kulesi, İstanbul'un en göz alıcı tarihi yapılarından biri olarak, Bezmi Alem Valide Sultan Camii ile Dolmabahçe Sarayı'nın Saltanat Kapısı arasında konumlanmıştır. 1890-1895 yılları arasında Sultan II. Abdülhamid tarafından yaptırılan bu anıtsal kule, inşa edildiği dönemde 1.210.550 kuruşa mal olmuştur. Hem tarihi hem de mimari değerleriyle İstanbul Boğazı'nın silüetini süsleyen kule, Osmanlı İmparatorluğu'nun son dönem mimari dehasını günümüze taşımaktadır.
Sarkis Balyan İmzalı Neobarok ve Ampir Mimari
Saray mimarı Sarkis Balyan tarafından tasarlanan kule, Neobarok ve Ampir mimari tarzlarının seçkin bir sentezidir. Toplam 27 metre yüksekliğe sahip olan ve 4 kattan oluşan Dolmabahçe Saat Kulesi'nin 94 basamağı bulunmaktadır. Yapı, 12 x 12 metre ölçülerindeki mermer bir platform üzerinde, kule sütunları ile birlikte 8,50 x 8,50 metre ebadındaki bir alana oturmaktadır. Kule merdiven sahanlıklarının zemini, renkli taşlarla geometrik şekiller verilerek estetik bir biçimde bezenmiştir. Kulenin her bir kenarında altışar basamaklı merdivenler yer alırken, köşelerinde iki katlı birer fıskiye konumlandırılmıştır.
Katların Yapısal Özellikleri ve Tasarım Detayları
Kulenin zemin kat cephelerinin üçünde pencere, diğerinde ise kapı yer almaktadır. Bu katın her yüzeyinde kemer kavislerin içinde birer barometre bulunmakta ve kapı ile pencerelerin iki yanında çifte sütunlar yükselmektedir. Çok süslü bir tasarıma sahip olan 7,40 x 7,40 metre ebadındaki birinci katın deniz ve kara tarafındaki cephelerinde Sultan II. Abdülhamit'in tuğrası yer almaktadır. Birinci kata kıyasla daha sade bir mimariye sahip olan ikinci kat ise 6,00 x 5,00 metre ebadındadır. Üçüncü kata ise parmaklıklı bir balkon aracılığıyla geçiş sağlanmıştır.
Zamana Yön Veren Fransız İmalatı Saatler
Kulenin en üst katındaki her bir cephede saat bulunmaktadır. Bu saatler Fransız imalatıdır. Deniz tarafında bulunan saat ayrı olarak kurulurken, diğer üç cephedeki saatlerin kurulması birlikte gerçekleştirilmektedir. Dönemin ünlü Saatçibaşı Johann Meyer tarafından takılan Paul Garnier markalı bu saatler, 1979 yılında kısmen elektronik sisteme çevrilmiş olup günümüzde de çalışır durumdadır. Ayrıca kule, kültürel bir etki olarak Safranbolu'da 2012 yılında açılan Zamanın Tanığı Saat Kuleleri Parkı'nda bir maketi ile temsil edilmektedir.