Mardin ilinin tarihi ve kültürel zenginlikleriyle öne çıkan Midyat ilçesine bağlı Doğançay, Süryanice ismiyle Mzizah veya yerel halkın kullandığı şekliyle Mizîzex (Mızizeğ), Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nin kadim geçmişini yansıtan çok özel bir yerleşim yeridir. Coğrafi olarak Midyat sınırları içerisinde yer alan bu tarihi mahalle, bölgenin binlerce yıllık kültürel mozaiğinin önemli bir parçasını oluşturmaktadır.
Doğançay'ın Tarihçesi ve 2500 Yıllık Geçmişi
Mahalle halkı tarafından kullanılan özgün isim olan Mizîzex'in geçmişi yaklaşık 2500 yıl öncesine kadar uzanmaktadır. Asırlık bir geçmişe sahip olan bu yerleşim biriminin adı, 1961 yılında yürürlüğe giren "yabancı isimlerde değişiklik kanunu" kapsamında değiştirilmiş ve resmi olarak Doğançay adını almıştır.
İlginç Bir İsim Değişikliği Hikayesi
Mahalleye Doğançay isminin verilmesinin arkasında tarihi bir anı yer almaktadır. 1959 ile 1961 yılları arasında Midyat Jandarma Komutanlığı görevini yürüten Jandarma Yüzbaşı Evren Çelik, görev yaptığı bu yerleşim yerine kendi memleketi olan Sakarya ilinin Geyve ilçesine bağlı Doğançay mahallesinin adını vermiştir. Bu vesileyle Sakarya'dan Mardin'e uzanan bir isim köprüsü kurulmuştur.
Coğrafi Konumu ve Nüfus Yapısı
Doğançay, Mardin il merkezine 77 kilometre, Midyat ilçe merkezine ise sadece 12 kilometre uzaklıkta konumlanmıştır. Mahalle, muhtar ve ihtiyar heyeti tarafından yönetilmektedir. Tarihsel süreçte göç veren bir yapıya sahip olan yerleşimin 2000 yılı verilerine göre nüfusu 142 kişi olarak kaydedilmiştir.