Dicle Barajı ve Hidroelektrik Santrali'ne Genel Bakış
Dicle Barajı ve Hidroelektrik Santrali, Diyarbakır ili sınırları içerisinde, Diyarbakır'a 50 km mesafede yer almaktadır. Maden Çayı ve Dibni Çayı'nın birleşerek Dicle Nehri'ni meydana getirdiği mevkiiden 800 m mesafede ve Kralkızı Barajı aksının 22 km mansabında konumlanan tesis, Devlet Su İşleri tarafından işletilmektedir. Barajın temel yapım amacı sulama ve enerji üretimidir.
Teknik Yapısı ve İnşaat Detayları
Kaya gövde dolgu tipinde inşa edilen Dicle Barajı, 3.120.000 m³ gövde hacmine sahiptir. Akarsu yatağından yüksekliği 87,00 m olan barajın oluşturduğu Dicle Baraj Gölü, normal su kotunda 595,00 hm³ göl hacmine ve 24,00 km² göl alanına ulaşmaktadır. Proje çalışmalarına 1986 yılında başlanmış, 25 Ekim 1997'de su tutulmaya başlanmış ve 30 Aralık 1997'de inşaat bitirilmiştir. Proje maliyeti 1997 yılı fiyatlarıyla yaklaşık 22 milyon TL'dir.
Ekonomik Katkıları ve Kapasitesi
Kralkızı-Dicle entegre projesinin bir parçası olan Dicle Barajı ve HES, sulama ve enerji üretimi alanında büyük katkılar sunmaktadır. Baraj aracılığıyla, Dicle sağ sahil ovalarından 126.080 hektarlık arazi sulanacaktır. Santral ise 2 × 55 = 110 MW gücünde (kurulu güç ± 110 MW) olup yılda 298 milyon KWh elektrik enerjisi üretecek kapasitededir. Bu entegre projenin gerçekleşmesiyle, yılda 298 milyon KWh elektrik enerjisi üretilerek ekonomiye 1997 yılı fiyatlarıyla enerji üretiminden 2 milyon 980 bin TL, sulamadan ise yılda 9 milyon 800 bin TL olmak üzere toplam 12 milyon 780 bin TL katkı sağlanmaktadır.
2018 Yılında Yaşanan Baraj Kapağı Kazası
13 Aralık 2018 tarihinde, barajda biriken fazla suyun tahliyesi için açılan baraj kapaklarından birinin yağış nedeniyle kopması sonucunda bir kaza meydana gelmiştir. Bu durum, nehir yatağı boyunca konumlanmış yerleşim yerlerinin su altında kalmasına yol açmıştır. Olay neticesinde Dicle Nehri'nde su seviyesi 4 metre yükselmiş ve Hevsel Bahçeleri'ni su basmıştır.