Kapadokya'nın Tarih Kokan İlçesi: Derinkuyu
Nevşehir ilinin güneyinde yer alan Derinkuyu, Erciyes, Hasan Dağı ve Melendiz Dağları arasında bir volkanik çanak şeklinde uzanan Misli Ovası'nın içinde konumlanmıştır. Deniz seviyesinden ortalama 1.354 metre yükseklikte bulunan ilçe, düz bir arazi yapısına sahip olup ormanlık alan barındırmaz. Akarsu ve gölü bulunmayan bölgede zengin yeraltı su kaynakları yer almaktadır. Niğde-Nevşehir karayolu üzerinde bulunan Derinkuyu; Nevşehir'e 30 km, Niğde'ye 50 km, Aksaray'a 80 km ve Kayseri'ye 110 km mesafede olup bu önemli şehirlere doğrudan karayolu bağlantısı ile kolayca ulaşım imkanı sunmaktadır.
Asur Kolonilerinden Günümüze Ulaşan Tarihçe
Tarihi kesin olarak bilinmemekle birlikte geçmişinin M.Ö. 3000 yıllarına kadar uzandığı tahmin edilen Derinkuyu'nun eski adı Malakopi'dir. Bölgenin ilk yerleşimcileri Asur kolonilerine kadar uzanmakta olup, ilçede Roma ve Bizans dönemlerinden kalan önemli kalıntılar mevcuttur. 1071 Malazgirt Meydan Muharebesi'nin ardından Türklerin yerleşmeye başladığı bölgede, doğu kesimlerdeki Çekmi, Kızılören, Şemşili, Bölören, Topaleyüp ve Melizlik yaylalarında hayvancılık faaliyetleri yürütülmüştür. İlçenin günümüzdeki adı olan Derinkuyu, bölge halkının içme suyunu 60 ila 70 metre derinliğe sahip kuyulardan temin etmesi dolayısıyla verilmiştir. İlçe statüsünü ise 27 Haziran 1957 tarihli kanunla kazanmış ve bu karar 1 Nisan 1960'ta yürürlüğe girmiştir.
Kapadokya'nın En Büyük Yeraltı Dünyası ve Eşsiz Yapılar
Bölge turizminin kalbi olan ve Kapadokya'daki 36 yeraltı şehrinin en büyüğü unvanını taşıyan Derinkuyu Yeraltı Şehri, 8 katlı benzersiz yapısıyla 1967 yılında kapılarını turizme açmıştır. İlçede Bizans dönemine tarihlenen ve dünyada akıl hastanesi olarak kullanılan ilk yer olarak bilinen Aya Maryeros Yeraltı Manastırı yer almaktadır. Ayrıca Osmanlı döneminden günümüze miras kalan tarihi Aziz Theodoros Trion Kilisesi (Üzümlü Kilise) ile 1924 yılında ibadete kapatılan ve 1949'da satın alınarak Diyanet İşleri Başkanlığına bağışlanan Baş Melekler Kilisesi de görülmeye değer önemli eserlerdir. Baş Melekler Kilisesi, camiye dönüştürülmüş olup günümüzde Derinkuyu Cumhuriyet Camii adıyla hizmet vermektedir.
Kültürel Parklar ve Doğal Yaşam
Derinkuyu, tarihi yapılarının yanı sıra sanatsal ve kültürel alanlarıyla da dikkat çekmektedir. Türkiye'nin en ilginç koruluklarından ve sanatsal parklarından biri kabul edilen Hakkı Atamulu Kültür Parkı ilçede yer almakta olup, bünyesinde devasa bir Atatürk heykeli bulundurmaktadır. Tarım ve hayvancılığın en önemli geçim kaynağı olduğu bu bozkır coğrafyasında, ilkbahar yağışlarıyla yeşerip yaz ortasında kuruyan cılız otlardan oluşan bitki örtüsü hakimdir. Rüzgar ve yağmur erozyonuna açık kumlu toprak yapısına sahip olan Derinkuyu, gelişen turizm olanaklarıyla her geçen gün daha fazla ziyaretçinin ilgisini çekmektedir.