Darb-ı Sak Kalesi, Türkiye'nin Hatay ilinde, Kırıkhan kent merkezine 4 kilometre uzaklıkta konumlanan son derece önemli ve stratejik bir tarihi yapıdır. Yapı tarihçesi 11. ve 12. yüzyıllara dayanan bu kale, Tapınak Şövalyeleri tarafından inşa edilmiştir. Kale, yakındaki Bakras Kalesi ile birlikte Kilikya'nın kıyı bölgesi ile Suriye'nin iç kesimleri arasındaki ana geçiş güzergahı olan tarihi Suriye Kapıları'nı koruma görevini üstlenmiştir.
Stratejik Önemi ve Selahaddin Eyyubi Dönemi
Amanos yürüyüşlerinin kilit noktasında yer alan Darb-ı Sak Kalesi, Antakya Prensliği ile Kilikya Ermeni Krallığı arasındaki mücadelelerde her zaman kritik bir hedef olmuştur. Tarih boyunca hem Tapınakçılar hem de Ermeniler için büyük önem taşıyan kale, 1188 yılında Selahaddin Eyyubi'nin düzenlediği ve iki hafta süren son derece şiddetli bir kuşatmanın ardından Eyyubilerin eline geçmiştir.
Kalenin Geri Alınma Mücadeleleri
Kalenin stratejik öneminden ötürü, burayı geri almak isteyen güçler birçok girişimde bulunmuştur. 1205 yılında Ermenistan Kralı I. Levon kaleyi ele geçirmek için harekete geçse de savunucular tarafından geri püskürtülmüştür. Daha sonra 1237 yılında Tapınakçılar kaleyi yeniden kazanmak adına bir sefer başlatmış, ancak pusuya düşürülerek ağır kayıplar vermiş ve ağır bir yenilgiye uğramışlardır.
El Değiştirmeler ve Son Dönemleri
Moğolların Suriye'yi işgali sırasında ele geçirilen kale, 1261 yılında I. Hethum tarafından yeniden işgal edilmiştir. Ancak Ermenilerin kaleyi uzun süre ellerinde tutması mümkün olmamıştır. 1266 yılındaki Mari Muharebesi'nde Ermeni ordusunun yenilmesinin ardından, I. Hethum oğlu Levon'a fidye vermek amacıyla kaleyi Memlüklere teslim etmeyi kabul etmiştir. Böylelikle 1268 yılında kale, Mısır Memlük Sultanı Baybars'ın eline geçmiştir. 1280 yılında Halep'i yağmalamak için ilerleyen Abaka Han tarafından kale geçici olarak geri alınmış, ancak Suriye'den çekildiğinde terk edilmiştir.