Çalıkağıl, Bingöl ilinin Yayladere ilçesine bağlı, Doğu Anadolu Bölgesi'nin dağlık coğrafyasında yer alan köklü ve sakin bir yerleşim yeridir. Deniz seviyesinden 1815 metre yükseklikte konumlanan bu köy, bölgenin tipik iklim özelliklerini taşımaktadır. Coğrafi konumu itibarıyla Bingöl il merkezine 120 kilometre, bağlı olduğu Yayladere ilçe merkezine ise 20 kilometre uzaklıkta bulunur. Köye bağlı olan Şahintepe mahallesi de yerleşimin öne çıkan kısımlarındandır.
Çalıkağıl'ın Tarihçesi ve İsim Kökeni
Köyün bilinen geçmişi ve adlandırma süreci oldukça eski belgelere dayanmaktadır. 1901 yılı kayıtlarında, Zazaca dilinde "toplanma yeri" anlamına gelen Herdif ismiyle anılan yerleşim yeri, 1928 yılı kayıtlarında ise Maskânı Herdif ve Zazaca Maskan adlarıyla geçmektedir. Bu tarihi adlandırmalardaki "Maskan" ibaresi bölgedeki bir aşiret adını ifade ederken, "Herdif" ise köyün doğrudan eski adını oluşturmaktadır.
İdari Geçmiş ve Yayladere'ye Bağlanması
Çalıkağıl Köyü, idari olarak zaman içinde önemli değişiklikler geçirmiştir. Cumhuriyet döneminde Kiğı ilçesine bağlı olan yerleşim, 4 Temmuz 1987 tarihli ve 19507 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 3392 sayılı "103 İlçe Kurulması Hakkında Kanun"un 14. Maddesi kapsamında Kiğı'dan ayrılmıştır. Köy, bu kanun uyarınca Bingöl'ün o dönem yeni kurulan ilçesi Yayladere'ye resmen bağlanmıştır.
Demografik Yapı ve Nüfus Değişimi
Çalıkağıl'ın nüfus yapısı yıllar içerisinde büyük değişiklikler göstermiştir. Köyün nüfusu 1965 yılında 954 kişi gibi yüksek bir seviyedeyken; 1985 yılında 463 kişiye, 1990 yılında 234 kişiye ve 2000 yılında 84 kişiye gerilemiştir. Sonraki yıllarda da dalgalı bir seyir izleyen nüfus, 2018 yılında 138 kişiye çıkmış ve son olarak 2022 yılı nüfus verilerine göre ise 97 kişi olarak kaydedilmiştir. Yerleşim günümüzde muhtar ve ihtiyar heyeti idaresinde varlığını sürdürmektedir.