Tarihçesi ve Cumhuriyet Dönemindeki Önemi
Bandırma Santral Kültür Merkezi, Balıkesir ilinin Bandırma ilçesinde bulunan önemli bir tarihi yapıdır. İlk olarak 1928 yılında mazotla çalışan bir dizel elektrik santrali olarak hizmete açılan bu yapı, Cumhuriyet'in ilk yıllarında kentlerin aydınlatma ihtiyaçlarını karşılamak adına kurulan yerel santrallerden biri olma özelliğini taşımaktadır. Dönemin belediye başkanı Servet Bey (1925 - 28 Şubat 1929) döneminde inşa edilen santralin kendisi 13 bin liraya, elektrik şebekesi ise 77 bin liraya yaptırılarak toplamda 90 bin Türk Lirası mal olmuştur.
Kapasite Artışı ve Atıl Kalma Süreci
Genellikle kömür yakan buhar santralleri ya da su kuvvetine dayalı santrallerin tercih edildiği dönemde, kaynak yetersizlikleri sebebiyle dizel olarak kurulan santralin kapasitesi 1957 yılında artırılmış ve yapı genişletilmiştir. İlerleyen yıllarda şehirlerin elektrik ihtiyacının ulusal dağıtım şebekeleri tarafından karşılanmaya başlanmasıyla atıl duruma düşmüştür. Tarihi önemi nedeniyle Bursa Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu tarafından 20 Ekim 1995 tarihinde 4731 sayılı kararla anıt olarak tescillenmiştir. Yapı, 2006 yılında tamamen hizmet dışı kalmıştır.
Restorasyon ve Kültür Merkezine Dönüşümü
Hizmet dışı kaldıktan sonra bakımsız kalan tarihi bina, 2011 yılında Bandırma Belediyesi tarafından satın alınmıştır. Ardından EnerjiSA firması tarafından üstlenilen restorasyon çalışmalarıyla 1 milyon 400 bin Türk Lirası harcanarak yenilenmiştir. Restorasyon çalışmalarının tamamlanmasıyla birlikte 2015 yılında kültür merkezi olarak hizmete girmiştir. Günümüzde mülkiyeti Bandırma Belediyesi'ne ait olan merkez aktif olarak kullanılmaktadır.
Mimari Özellikleri ve Yapı Detayları
Mimari üslup olarak 1. Ulusal Mimarlık Akımı tarzında inşa edilmiş olan bu tarihi yapı, tek katlı bir yerleşim düzenine sahiptir. Zemin alanı 340 metrekare olan binanın yüksekliği 8,40 metre, genişliği ise 36 metredir. Kültür merkezi olarak yeniden tasarlanmasının ardından salona 192 adet koltuk yerleştirilmiştir. Yapı, günümüzde Balıkesir ilinin Bandırma ilçesi, İhsaniye Mahallesi sınırları içerisinde ziyaret edilebilir.