Beşiktaş'tan Eyüpsultan'a Mevlevihanenin Tarihi Serüveni
Bahariye Mevlevihanesi, ilk adıyla Beşiktaş Mevlevihanesi, Osmanlı Sadrazamı Ohrili Hüseyin Paşa tarafından 1613 yılında yaptırılmıştır. Şehirdeki dördüncü mevlevihane olan bu tarihi yapının ilk şeyhi Ağazâde Mehmed Dede olmuştur. 19. yüzyılın ikinci yarısında Padişah Abdülaziz'in talimatıyla Çırağan Sarayı inşa edilirken mevlevihane binası yıkılmış ve kurum Fındıklı'daki Karacehennem İbrahim Paşa Konağı gibi geçici noktalarda faaliyet göstermek durumunda kalmıştır.
Çeşitli Konum Değişiklikleri ve Bahariye Dönemi
Beşiktaş'taki binanın yıkılmasının ardından 1867'de Fındıklı'ya taşınan mevlevihane, burada iki yıl kalmış ve sonrasında günümüzde İstanbul Teknik Üniversitesi Maden Fakültesinin yer aldığı alanda tamamlanan yeni binasına geçmiştir. Ancak beş yıl sonra bu araziye kışla yapılmaya başlanması üzerine, 1873 yılında Eyüpsultan'ın Bahariye semtine nakledilerek Bahariye Mevlevihanesi adını almıştır.
Kapatılma, Yıkım ve Fabrika Dönemi
25 Ekim 1925 tarihli ve 677 sayılı kanunla tekke, zaviye ve türbelerin kapatılmasının ardından mevlevihanenin faaliyetlerine son verilmiştir. Bakımsız kalan yapının semahanesi 1935'te yıktırılmış, harem dairesi 1938-39'da yanmış, türbesi çökmüş ve 1970'lerin başında selamlık binası yıkılmıştır. Arazisi depo, tuğla imalathanesi ve mensucat fabrikası olarak kullanılan yapının haziresindeki kabirler Eyüp Mezarlığı ve Edirnekapı Şehitliği'ne nakledilmiştir.
Kapsamlı Restorasyon ve Günümüzdeki Kültürel Rolü
2008 yılında Eyüpsultan Belediyesi tarafından başlatılan canlandırma projesi, daha sonra İstanbul Büyükşehir Belediyesi tarafından devralınmış ve yaklaşık 10 milyon lira maliyetle 2010 yılında tamamlanmıştır. Günümüzde İnsan ve Medeniyet Hareketi Derneğine tahsis edilen ve çeşitli etkinliklere ev sahipliği yapan yapı, 30 Mayıs - 25 Haziran 2024 tarihlerinde İpek Yolu konulu uluslararası sergi ve sempozyumu ağırlayarak tarihi önemini korumaya devam etmektedir.