Alay Han, 13. yüzyıl Anadolu Selçuklu dönemine ait tarihi bir kervansaraydır. İnşasına 1219 yılında başlanan ve 1236 yılında tamamlanan bu yapı, Aksaray kent merkezine yaklaşık 34 kilometre uzaklıkta konumlanmaktadır. Eğimli bir arazi üzerinde yer alan han, yaklaşık 2 bin metrekarelik bir alan üzerine inşa edilmiştir.
Anadolu'nun İlk Kervansarayı ve Tarihi Önemi
Alay Han, Anadolu'da yapılan ilk kervansaray olma özelliğini taşıyan son derece önemli bir mimari eserdir. Selçuklu Sultanı 2. Kılıçarslan tarafından yaptırılan bu yapıya Selçuklular döneminde Pervane Ribatı denilmiştir. Günümüzde kullanılan Alay Han isminin ise muhtemelen yakınında yer alan bir köyden dolayı daha sonradan verildiği bilinmektedir.
Günümüzdeki Durumu ve Restorasyon Çalışmaları
Tarihi kervansarayda 2008 yılında kapsamlı bir restorasyon çalışması başlatılmıştır. Günümüzde turistik amaçlı olarak kullanılmakta olan Alay Han'ın, yürütülen restorasyon çalışmalarının tamamlanmasının ardından turizme açılması hedeflenmektedir.