Akçakese, Ankara ilinin Güdül ilçesine bağlı olan, tarihi ve coğrafi öneme sahip köklü bir mahalledir. Ankara şehir merkezine 85 kilometre, bağlı bulunduğu Güdül ilçe merkezine ise 23 kilometre uzaklıkta yer alan bu yerleşim yeri, İç Anadolu Bölgesi'nin tarihi dokusunu günümüze kadar başarıyla taşımış önemli duraklardan biridir.
Malazgirt Zaferi ve Selçuklu Dönemi Kökenleri
Mahallenin Türk tarihi, Selçukluların Malazgirt Muharebesi ile elde ettiği büyük zaferin hemen sonrasına uzanmaktadır. Bu zaferin ardından Güdül ve çevresine hızlı bir şekilde Türk nüfusu yerleşmeye başlamış ve Akçakese köyünün de bu dönemde Türkleşen ilk yerleşim birimlerinden biri olduğu kabul edilmiştir. Dönemin yerleşim adetlerine uygun olarak, Akçakese köyüne yaklaşık 18 kilometre uzaklıkta bulunan Güdül ve Çağa gibi kasabalara, bölgeyi yöneten Selçuklu komutanları olan Şehabüldevle Güdül Bey ve Çağrı Bey'in isimleri verilmiştir.
Osmanlı Belgelerinde Akçakese ve Tarihi Darphane
Köyün resmi tarihi kayıtları Osmanlı İmparatorluğu döneminde de ayrıntılı şekilde yer bulmuştur. Hicri 868 (Miladi 1463) yılından itibaren Osmanlı belgelerinde ismi geçen köyde, geçmiş devirlerde aktif olarak işletilen bir Osmanlı darphanesi yer almaktaydı. Köyün ismi olan Akçakese kelimesinin de bu darphanede basılan gümüş akçelerden ve bu akçelerin bir araya getirilerek keselenmesinden geldiği düşünülmektedir. Bu gümüş üretimi geleneğini destekler nitelikte, Akçakese köyüne komşu konumdaki Beypazarı ilçesinde günümüzde de gümüş işlemeciliği sanatı son derece meşhur ve yaygın durumdadır.
Coğrafi Konumu ve Nüfus Yapısı
Akçakese, Ankara il merkezine 85 kilometre, Güdül ilçe merkezine ise 23 kilometre mesafede konumlanmıştır. Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi (ADNKS) verilerine göre mahallenin nüfusu yıllara göre değişiklik göstermiş olup, 2013 yılındaki 267 kişilik nüfus, 2023 yılında yapılan son sayımlarda 297 kişiye ulaşmıştır. Kendi özgün tarihi köklerini koruyan Akçakese Mahallesi, geçmişindeki darphane mirası ve Selçuklu dönemi izleriyle Ankara'nın tarih meraklıları için keşfedilmeye değer köşelerinden biridir.