Türk düşünce dünyasının en çok tartışılan isimlerinden biri olan ekonomist, sosyolog, tarihçi ve yazar Yalçın Küçük, 1 Temmuz 1938 tarihinde Hatay'ın İskenderun ilçesinde dünyaya geldi. Siyasi duruşu, kaleme aldığı aykırı tezleri ve sarsıcı kitapları nedeniyle yaşamı boyunca fırtınalı süreçlerden geçen ünlü entelektüel, 6 Nisan 2026 günü Ankara'da 88 yaşında hayata gözlerini yumdu. Akademik kariyerinden cezaevi yıllarına, sürgün günlerinden ulusal gündemi sarsan komplo teorilerine kadar uzanan geniş biyografisi, Türkiye'nin yakın siyasi tarihinin de adeta bir özeti niteliğindedir. O, fikirleriyle her dönem dikkat çekti. Yazdığı eserler geniş kitlelerce okundu.
Akademik Yıllar ve Fikir Dünyasının Şekillenişi
İskenderun'da başlayan yaşam yolculuğu, yükseköğrenim amacıyla gittiği başkentte yeni bir boyut kazandı. Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi'nden başarıyla mezun olan Küçük, 1960 askeri müdahalesinin ardından Devlet Planlama Teşkilatı bünyesinde görev almaya başladı. Bu dönemdeki çalışmaları, onun iktisat ve planlama konularındaki uzmanlığını pekiştirdi. Akademik kariyer basamaklarını tırmanmak üzere 1966 yılında Orta Doğu Teknik Üniversitesi'ne adım attı. Genç akademisyen, 1971 senesinde doçentlik unvanını elde etse de üniversitedeki görevi uzun sürmedi. Sosyalist düşünceye sahip yazıları Yön, Emek ve Ant gibi dönemin önemli dergilerinde yayımlanıyordu. Bu yazılar gerekçe gösterilerek YÖK tarafından görevinden uzaklaştırıldı.
Basın Sektörü, Siyasi Arayışlar ve Askerlik Dönemi
Akademiden uzaklaştırıldığı bu çalkantılı dönemde yönünü basın dünyasına çevirdi. Cumhuriyet Gazetesi çatısı altında editörlük yapmaya başladı. Gazetenin ekonomi servisini 1973 ile 1976 yılları arasında başarıyla yönetti. Aynı süreçte siyaset sahnesinde de aktif roller üstlendi. Türkiye İşçi Partisi'nin ikinci kez kuruluşu sırasında kurucu çekirdek kadroda yer aldı. Ancak parti içi fikir ayrılıkları neticesinde 1978 yılında ihraç edildi. Siyasi mücadelesinden vazgeçmeyerek bir yıl sonra Sosyalist İktidar Dergisi'ni yayın hayatına kazandırdı.
Bu yoğun temponun ortasında, 1973 yılının son günlerinde vatani görevini yerine getirmek üzere orduya katıldı. Kıbrıs Harekâtı'nda asteğmen rütbesiyle cephede yer aldı. Ünlü oyuncu Attila Olgaç ile aynı bölükte omuz omuza savaştı. Savaş meydanında edindiği tecrübeleri ve anılarını daha sonra bir anı-söyleşi kitabında okurlarıyla paylaştı.
Darbeler, Sürgün ve Cezaevi Süreçleri
1979 yılına gelindiğinde Ankara İktisadi ve Ticari İlimler Akademisi'nde öğretim görevlisi olarak kürsüye geri döndü. Ancak 1980 askeri darbesi, tıpkı ülkenin üzerinden geçtiği gibi Küçük'ün akademik hayatını da bir kez daha sekteye uğrattı. Askeri yönetim tarafınden üniversiteden tekrar uzaklaştırıldı. Bu karanlık dönemde darbe karşıtı aydınların bir araya gelmesi ve örgütlenmesi yönünde yoğun çaba harcadı. Bu muhalif duruşu sebebiyle 1983 yılında tutuklanarak kısa süreliğine cezaevine gönderildi.
Cezaevinden çıktıktan sonra da sosyalist basındaki etkinliğini sürdürdü. Birçok sol içerikli yayının kuruluş aşamasında öncü roller üstlendi. Akademik başarısı 1987 yılında taçlandı ve Gazi Üniversitesi bünyesinde profesörlük unvanını aldı. Bu koltukta, emekli olacağı 1994 yılına kadar oturmaya devam etti. Ancak 1993 yılında yaşanan cumhurbaşkanlığı seçimi, onun hayatında radikal bir dönüm noktası oldu. Süleyman Demirel'in cumhurbaşkanı seçilmesini protesto ederek Türkiye'den ayrılma kararı aldı. Önce Fransa'ya yerleşti, ardından aynı yıl Suriye'ye geçiş yaptı. Suriye'de terör örgütü PKK lideri Abdullah Öcalan ile çeşitli görüşmeler gerçekleştirdi ve örgütün yayın organı Med-TV bünyesinde programlar hazırladı.
Ergenekon Davası ve Son Yılları
Türkiye'ye 1998 yılında dönen ünlü sosyolog, sınır kapısından girer girmez gözaltına alındı. PKK ile kurduğu temaslar ve Kürtçülük Propagandası yaptığı iddiasıyla hapis cezasına çarptırıldı. İki yıl süren mahkûmiyetin ardından 2000 yılında özgürlüğüne kavuştu. Yeni milenyumla birlikte araştırma konularını değiştirdi. Sabetay Sevi, Sabetaycılık ve Beyaz Türkler üzerine yoğunlaştığı eserleriyle Türkiye gündemine damga vurdu. Yazdığı iddialar komplo teorisi olarak eleştirilse de kitapları geniş kitleler tarafından ilgiyle okundu.
2009 yılına gelindiğinde, Türkiye'yi sarsan Ergenekon soruşturması'nın hedefindeki isimlerden biri oldu. 7 Ocak 2009 tarihinde gözaltına alındı ve ocak ayının sonuna kadar tutuklu kaldı. İkinci Ergenekon Davası'nda tutuksuz yargılanırken, 3 Mart 2011'de evi yeniden arandı ve tekrar gözaltına alınarak tutuklandı. 5 Ağustos 2013'te sonuçlanan davada 22 yıl 6 ay hapis cezasına çarptırıldı. Ancak 10 Mart 2014 tarihinde, 5 yıllık azami tutukluluk süresinin dolması neticesinde tahliye edildi. Son yıllarını sakin bir şekilde geçiren Yalçın Küçük, geride onlarca araştırma, inceleme ve söyleşi kitabı bıraktı. 6 Nisan 2026 tarihinde, başkent Ankara'da 88 yaşında hayata gözlerini yumarak aramızdan ayrıldı.
Yalçın Küçük'ün Başlıca Eserleri
- 100 Soruda Planlama Kalkınma ve Türkiye (1971)
- Planlama Kalkınma ve Türkiye (1975)
- Endüstrileşmenin Temel Sorunları: Sovyet Deneyimi, 1925-1940 (1975)
- Türkiye Üzerine Tezler I-V (1978-1991)
- Bir Yeni Cumhuriyet için (1980)
- Seçme Teknik Çalışmalar (1981)
- Aydın Üzerine Tezler, 1830-1980 (1984-1987)
- Bilim ve Edebiyat (1985)
- Quo Vadimus-Nereye Gidiyoruz? (1985)
- Küfür Romanları (1986)
- Estetik Hesaplaşma (1987)
- Sovyetler Birliğinde Sosyalizmin Kuruluşu (1987)
- İtirafçıların İtirafları: TKP Pişmanları (1988)
- Bir Soran Olursa (1987)
- Yirmi Bir Yaşında Bir Çocuk: Fatih Sultan Mehmed (1987)
- Kurtuluş Yazısı (1988)
- Davalarım (1989)
- Ermeni Rahiple Mektuplaşmalar (1989)
- Kürtler Üzerine Tezler (1990)
- Sovyetler Birliğinde Sosyalizmin Çözülüşü (1991)
- Emperyalist Türkiye (1992)
- Marksist Damar (1992)
- Kürt Bahçesinde Sözleşi (1993)
- Bir Dikine Ülke (1993)
- Dirilişin Öyküsü (1993)
- Yürüyüş (1996)
- Bakış (1996)
- Tarihçe (1997)
- Sicil (1997)
- El Kitabı (1997)
- Sol Marksizm (1998)
- Aydınlık Zindan (2000)
- Tekelistan (2000)
- Sırlar - 1 & 2 (2001-2002)
- Şebeke: Network (2002)
- İsimlerin İbranileştirilmesi / Tekelistan 1 (2003)
- Tekeliyet 1 & 2 (2003)
- Putları Yıkıyorum – önsözler 1 (2004)
- İsyan 1 & 2 (2005)
- Türkiye Büyülü Hapishanem (2005)
- Gizli Tarih 1 (2006)
- Ders 1: Küçülme Savaş (2006)
- Devlet ve Hürriyet (2006)
- Caligula: Saralı Cumhur (2007)
- Sol Müdahale (2007)
- Aforizmalar (2008)
- Epilepsi ile Orgazm: Mediko-Politik (2008)
- Çöküş (2010)
- Haberci (2010)
- Fitne (2010)
- Hasta Despot (2010)
- Cumhuriyet'e Karşı Küfür Romanları (2011)
- Çıkış - Ansiklopedi 1 & 2 (2015)
