Okan Demiriş, geleneksel ezgileri çağdaş çoksesli tınılarla harmanlayarak Türk opera tarihine yön veren en önemli besteci ve orkestra şeflerinden biridir. 9 Şubat 1942 tarihinde İstanbul'da dünyaya gelen sanatçı, ülkenin kültür mirasını sahneye taşıyan tarihsel temalı operalarıyla tanınır. Yaşamı boyunca ülkesinin ses rengini dünyaya duyurmak için çalışan Demiriş, 18 Haziran 2010 günü vefat edene dek Türk müzik kültürüne benzersiz katkılar sunmuştur.
Konservatuvardan Orkestra Şefliğine Uzanan Akademik Yolculuk
Müzik eğitimine İstanbul Belediye Konservatuvarı bünyesinde keman çalarak adım atan sanatçı, buradaki eğitimini 1963 senesinde başarıyla bitirdi. Ardından, Ankara Devlet Konservatuvarı'na geçiş yaptı. Sınıf atlayarak 1964 yılında mezun oldu. Vatanî görevi esnasında Doğu Anadolu bölgesinin zengin halk müziği unsurlarıyla yakından ilgilenen Demiriş, özellikle Sarıkamış çevresinin ezgilerinden ilham aldı. Bu etkileşim, onun sanat hayatında önemli yer tutan ve orkestra için yazdığı süitlerin temelini oluşturdu. Bu eserler arasında şunlar yer alır:
- Pasinler
- Doğu Süiti
- Posof-Digor Süiti
Opera Sahnesindeki Yükseliş ve Genel Sanat Yönetmenliği
İstanbul'daki opera geleneğinin gelişiminde yapı taşlarından biri olan usta isim; başkemancı (konsertmaister), yönetici ve şef sıfatlarıyla pek çok kurumda emek verdi. Bu doğrultuda İstanbul Şehir Orkestrası, Radyo Senfoni Orkestrası ile İstanbul Opera Orkestrası gibi prestijli topluluklarda çeşitli görevler üstlendi. Akademik yönünü de her daim canlı tutan sanatçı, konservatuvarda genç yeteneklere armoni ve keman dersleri aktarmayı sürdürdü. Yönetsel becerileriyle de öne çıkan besteci, 1979 ile 1992 yılları arasındaki süreçte, tam dört farklı dönem boyunca İstanbul Devlet Opera ve Balesi Müdürlüğü ve Genel Sanat Yönetmenliği makamlarında bulundu. Uluslararası alanda da adından söz ettiren Demiriş, 1990 senesinde ünlü New York Senfoni Orkestrası'nı yöneterek büyük bir başarıya imza attı. Türk opera dünyasına kazandırdığı değerler sebebiyle 1986'da Boğaziçi Üniversitesi tarafından fahri doktora unvanıyla onurlandırıldı. Ayrıca Kültür ve Turizm Bakanlığı, sanatçının bu eşsiz hizmetlerini taçlandırmak adına 1991 yılında ona Devlet Sanatçısı unvanını layık gördü.
Türk Kültürünün Sahnedeki Yansımaları ve Ölümsüz Eserleri
Müzikal felsefesini, çağdaş çoksesli Türk müziğinin geleneksel Türk müziği köklerinden kopamayacağı düşüncesi üzerine kuran sanatçı, operalarında bu sentezi mükemmel şekilde uyguladı. Eserlerinin metinlerinde (libretto) Turan Oflazoğlu ve Nezihe Araz gibi edebiyatın usta isimleriyle iş birliği yaptı. Yapıtlarında konunun akışına göre divan müziği motiflerini, halk ezgilerini, tasavvufi İslam ilahilerini ve mehter tınılarını ustalıkla kullandı. Kişisel yaşamı ile sanat hayatını iç içe geçiren besteci, kendisi gibi opera sanatçısı olan soprano Leyla Demiriş ile evliydi. Sanatçı, bestelediği konser aryalarını ve operalarındaki baş kadın karakterleri, eşinin eşsiz ses tınısına göre özel olarak şekillendirdi. En beğenilen eseri IV. Murat oldu. Diğer önemli yapıtları şunlardır:
- Karyağdı Hatun
- Yusuf ile Züleyha
- Büyük Hakan Alparslan
- Deniz Kurdu
Bunların yanı sıra 1971 yılına ait bir piyano konçertosu, Hürrem Sultan tiyatro oyununun müzikleri, oda orkestra sı yapıtları ve halk müziği düzenlemeleri de onun geniş repertuarında yer alır. Türk sanat dünyasınd a derin bir boşluk bırakan değerli kompozitör, 18 Haziran 2010 tarihinde yaşama gözlerini yumdu. Sanatçı için 21 Haziran 2010 tarihinde Kadıköy Belediyesi Süreyya Operası'nda düzenlenen ve sevenlerini bir araya getiren resmî törenin ardından cenazesi, Teşvikiye Camii'nde kılınan cenaze namazı sonrasında Zincirlikuyu Mezarlığı'nda ebedî istirahatgahına tevdi edildi.