Cumhuriyet döneminin en önemli sanatçılarından koro şefi Nevzat Atlığ, babasının görev yeri olan Denizli Sarayköy'de 14 Ekim 1925 tarihinde doğdu. İlk müzik bilgilerini keman çalarak babasından edindi. Aslen Edirneli bir süvari albayı ve bestekâr olan Nazmi Atlığ, oğlunun ilk öğretmeniydi. İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesi'ni bitirip radyoloji alanında uzmanlık ihtisası yapan genç doktor, içindeki derin musiki sevdası sebebiyle tıp hekimliği yerine koro şefliği yapmayı tercih etmiştir. Sanatçı 2014 yılında Bodrum'a yerleşti. Buradaki evinde yaşamını sürdürdü. Usta müzisyen, 9 Aralık 2023 günü tedavi gördüğü hastanede 98 yaşında vefat etti.
Tıp Fakültesinden Musiki Şefliğine Uzanan Yol
İstanbul Üniversitesi'ndeki tıp eğitimi döneminde üniversite korosu bünyesinde keman çalarak aktif musiki hayatına katılan Atlığ, şef Ercümend Berker'in askere gitmesiyle beraber bu korunun yönetimini üstlenmiştir. Bu gelişme, onun müzik yöneticiliği kariyerinin kapısını araladı. Sonraki dönemde İstanbul Radyosu Türk Musikisi Şefliği ve İstanbul Konservatuvarı İcra Heyeti Şefliği gibi kritik pozisyonları başarıyla yürüttü. Genç yaşta üstlendiği bu sorumlulukları, 1954-1958 yılları arasındaki İstanbul Radyosu Müdürlüğü takip etti. Radyoda Küçük Koro'yu yönetirken, 1963 senesinde kıymetli müzik insanı Mesut Cemil'in vefatı üzerine Klasik Koro'nun yönetimine getirildi. Sanatçı bu onurlu görevi 1976 yılına dek kesintisiz şekilde sürdürdü.
Akademik Başarılar ve Devlet Sanatçılığı Unvanı
Nevzat Atlığ, 1969 yılında Millî Eğitim Bakanlığı bünyesindeki Türk Musikisi Komisyonu Başkanlığına seçilerek idari alanda ağırlığını hissettirdi. Komisyonun Kültür Bakanlığına devredilmesiyle görevini sürdüren Atlığ, meşhur 1000 Temel Eser Komisyonu üyeliğinde de bulundu. Ayrıca TRT Yönetim Kurulu Üyeliği yaptı. Kuruluşunda son derece mühim hizmetler sunduğu Kültür Bakanlığı Klasik Türk Müziği Korosu'nun şefliğine 1976 yılında getirilen usta sanatçı, çeyrek asırdır sürdürdüğü İstanbul Belediye Konservatuvarı Sanat Kurulu Başkanlığı ile Türk Musikisi hocalığı görevlerinden ayrılmıştır. Sanatçının başarıları sonraki yıllarda akademik unvanlar ve prestijli ödüllerle taçlanmıştır. Atlığ'ın uzun sanat yolculuğunda layık görüldüğü ödüller ve aldığı unvanlar şunlardır:
- 1981 yılında Klasik Türk Müziği alanında başarı ödülüne değer görüldü.
- 1983 senesinde Türkiye Millî Kültür Vakfı tarafından Türk Kültürüne Hizmet Ödülü takdim edildi.
- Aynı yıl Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Kurumu asli üyeliğine seçildi.
- 1984 yılında TRT Yüksek Kurulu Üyeliğine atandı.
- 1985 yılında profesörlük unvanı alan sanatçı, 1987 yılında ise Devlet Sanatçısı ilan edildi.
- 1999 yılında Cumhurbaşkanlığı Kültür ve Sanat Büyük Ödülü sahibi oldu.
- 2013'te Aydın Doğan Vakfı Türk Musikisi Sanat Ödülü, 2018'de ise Cumhurbaşkanlığı Necip Fazıl'a Saygı Ödülü ile onurlandırıldı.
Kültürel Mirası ve Geride Bıraktığı Eserler
Nevzat Atlığ, yalnızca bir icracı değil, aynı zamanda Türk musikisinin kurumsallaşması için çalışan bir vakıf insanıydı. Türk Musikisi Vakfı kurucuları arasında yer alarak bir dönem Yönetim Kurulu Başkan Vekilliğini de yürüttü. Yönettiği sahne, televizyon ve radyo konserlerinin yanı sıra 20 adet CD'lik müzik yayını hazırladı. Türk Musikisi Klasikleri başlığı altında beş ciltlik nota yayını yayımlayarak genç nesillere muazzam bir arşiv bıraktı. Ülkemizin yakın dönem musiki tarihine şahitlik eden Atlığ hakkında çeşitli vakıflar tarafından kıymetli kitaplar basıldı. Sanatçının Türk kültürüne yaptığı katkıları ele alan önemli yayınlar şunlardır:
- Türk Kültürüne Hizmet Vakfı tarafından hazırlanan 50. Sanat Yılında Nevzat Atlığ kitabı.
- Ergun Balcı imzasıyla Kubbe Altı Vakfı'nca basılan Musikimizle Övünmemiz İçin Nevzat Atlığ eseri.
- Bakırköy Konservatuvarı Vakfı'nın derlediği ve 1948'den beri basındaki 100 yazarın makalelerinden oluşan Basında Nevzat Atlığ yayını.
- Mehmet Güntekin tarafından kaleme alınan Nevzat Atlığ Tanıklığında Yakın Dönem Musikî Tarihimiz biyografisi.