Türk alternatif müzik sahnesinin en üretken isimlerinden biri olan ve Zen ile Baba Zula gruplarının kuruculuğunu üstlenen çok yönlü sanatçı Murat Ertel, 30 Mart 1964 tarihinde İstanbul'da dünyaya gelmiştir. Kendisi, Türk köklerinden beslenen mistik tınıları çağdaş doğaçlama müzikle harmanlayarak dünya çapında özgün bir tarz geliştirmiştir. Grafik sanatçısı Mengü Ertel ile Ülfet Ertel çiftinin tek evladı olan Ertel, küçük yaştan itibaren multidisipliner bir çevrede büyüme şansı yakalamıştır. Evlerine konuk olan edebiyat ve görsel sanat dehaları, onun estetik algısını şekillendiren en temel unsurlar haline gelmiştir. Çocukluğu adeta koca bir sanat atölyesinde geçmiştir. Müziğe olan tutkusu ise çok erken filizlenmiştir.
Sanat Dolu Bir Çocukluk ve İlk Çizgiler
Ertel, 1960'lı yıllarda ksilofon ve mızıka çalarak başladığı bu büyüleyici yolculuğuna, evlerindeki radyoların frekanslarıyla oynayarak ve onların devirlerini değiştirerek deneysel bir boyut kazandırmıştır. Anneannesi Hikmet Selçuk'un pikabındaki devir ayarlarıyla oynayan küçük Murat, ilk ses kolajlarını henüz o yaşlarda üretmiştir. Esra Yazıcı ve Aslı Kayabal ile 1969 yılında kurduğu Mavi Güneş isimli ilk topluluğu, aileye verilen ufak gösterilerin ardından dağılmıştır. Genç dahi, sadece müzikle sınırlı kalmamış, seramik ve heykel çalışmaları da yapmıştır. Ayrıca çizim yeteneğiyle de dikkat çekmiştir. Çizdiği özgün resimler, henüz yedi yaşındayken İstanbul Devlet Opera ve Balesi bünyesinde sahnelenen Polaria operetinin tanıtım kitapçığında kendisine ilk kez yer bularak matbu dünyaya adım atmasını sağlamıştır. Bu çizimler daha sonra popüler Doğan Kardeş dergisinde de kendine yer edinmiştir. Sekiz yaşına bastığında ise kendi çabalarıyla hazırladığı Ormandaki Hışırtılar isimli dergiyi beş sayı boyunca tek nüsha halinde üretmiştir.
Ustalardan Alınan İlham ve Kültürel Miras
Murat Ertel'in sanatsal vizyonunun gelişmesinde, ailesinin geniş dost çevresinin ve yakın akrabalarının rolü yadsınamaz derecede büyüktür. Dayıları ünlü karikatürist Turhan Selçuk ile yazar İlhan Selçuk sayesinde ülkenin aydınlarıyla çok genç yaşta tanışmıştır. Evlerine konuk olan entelektüeller, onun sanat anlayışına derin bir iz bırakmıştır. Ailesinin yakın dostu olan ve Ertel'in dünyasını zenginleştiren bazı efsanevi isimler şunlardır:
- Şiirleri ve duruşuyla ufkunu açan Can Yücel ile Melih Cevdet Anday
- Görsel sanatlarda çığır açan ressam Mehmet Güleryüz ve usta fotoğrafçı Ara Güler
- Evlerinde plaklarını çalan halk ozanı Aşık İhsani ile eşsiz yorumcu Ruhi Su
- Dostlar Tiyatrosu, Nejat Uygur ve Devekuşu Kabare gibi Türk tiyatrosunun mihenk taşları
Bunun yanı sıra komşuları Ahmet Güvenç ve Bunalım grubunun provalarını yakından izleyerek rock müziğin enerjisine kapılmıştır. Babası Mengü Ertel'in Sinematek başkanlığı yaptığı dönemde evde izledikleri sekiz milimetrelik filmler, sinema tutkusunu körüklemiştir. Böylece Potemkin Zırhlısı ve Rashomon gibi sinema klasiklerini defalarca izleyerek sinematografik algısını geliştirmiştir.
Zen, Baba Zula ve Türk Müziğinde Devrim
Yetişkinlik yıllarında profesyonel müzik üretimine odaklanan Ertel, kurucu ortağı olduğu Zen grubuyla doğaçlama müzikte devrim niteliğinde işlere imza atmıştır. Daha sonra hayata geçirdiği Baba Zula ise onun müzikal olgunluk dönemi projesidir. Bu efsanevi grupla birlikte tamamen Anadolu tınılarına ve geleneksel köklere yönelmiştir. Baba Zula ile film ve tiyatro müzikleri besteleyerek çok yönlülüğünü kanıtlayan Ertel, aynı zamanda bağımsız müzik yapımcısı olarak da sektöre katkı sağlamaktadır. Kariyeri boyunca çizgisini hiç bozmamıştır. Kendi müzik mirasını yenilikçi bir anlayışla geleceğe taşımaya devam etmektedir.