Türkiye'nin kültür sanat hayatında derin izler bırakan yazar ve sinema eleştirmeni Atilla Dorsay, 17 Mart 1939 tarihinde İzmir'de dünyaya geldi. Devlet Güzel Sanatlar Akademisi'nde aldığı mimarlık eğitiminin ardından yönünü tamamen sinema yazarlığına çeviren usta kalem, yarım asrı aşan meslek hayatında Türk basınının en seçkin kurumlarında köşeler hazırladı. Kaleme aldığı binlerce eleştiri, kitap ve katıldığı programlarla sinema kültürünün geniş kitlelere ulaşmasında öncülük etti. Sinema onun için bir yaşam biçimiydi.
Mimarlık Eğitiminden Sinema Yazarlığına
Akademik kariyerine farklı bir alanda başlayan Atilla Dorsay, 1964 senesinde Devlet Güzel Sanatlar Akademisi'nden Yüksek Mimar unvanıyla mezun oldu. Ancak diplomasını aldıktan iki yıl sonra, içindeki sinema tutkusunun peşinden giderek Cumhuriyet gazetesinde sinema üzerine değerlendirmeler yazmaya başladı. Zamanla bu tutkuyu asıl mesleği haline getirdi. Dorsay, tam 27 sene boyunca aynı gazetede aralıksız olarak okurlarıyla buluştu. Cumhuriyet döneminin ardından Milliyet ve Yeni Yüzyıl gibi Türk basınının önemli gazetelerinde eleştirilerini sürdürdü. Son olarak Sabah gazetesinde köşe yazarlığı yapan Dorsay, tarihi Emek Sineması'nın yıkılmasına karşı gösterdiği duruşla hafızalarda yer etti. Usta yazar, sinemanın yıkım kararını protesto etmek amacıyla 8 Nisan 2013 tarihinde yazdığı duygusal veda yazısıyla bu gazetedeki görevinden kendi isteğiyle ayrıldı. Gazetecilik serüvenine daha sonra Yarına Bakış gazetesindeki yazılarıyla devam etti.
Çok Yönlü Bir Kültür İnsanı
Atilla Dorsay, yalnızca sinema dünyasıyla sınırlı kalmayıp kültürün farklı alanlarında da üretkenliğini her zaman korudu. Şehircilik, yemek kültürü ve yaşam pratikleri üzerine yazdığı yazıları da farklı eserlerle kitaplaştırarak okurlarına sundu. Eserleri okurlar tarafından büyük ilgi gördü. Bugüne kadar 40'tan fazla kitaba imza atan yazar, edebiyat dünyasında kalıcı bir külliyat oluşturmayı başardı. Müzikle de yakından ilgilenen usta eleştirmen, radyo ve televizyon ekranlarında da boy gösterdi. Bu çerçevede 1986 yılından itibaren TRT 2 ekranlarında sinema odaklı programlar hazırlayıp sundu. Aynı yıl başladığı TRT Radyo 3'teki müzik programcılığını ise 1995 yılına kadar tam dokuz sene boyunca kesintisiz sürdürdü. İlerleyen yıllarda atv kanalında yayınlanan ve büyük beğeni toplayan "Yaşamdan Dakikalar" adlı haftalık söyleşi programında da yorumcu olarak yer aldı.
Sinemaya ve Sanata Adanmış Bir Ömür
Sinema sektörünün kurumsallaşması yolunda da büyük sorumluluklar üstlenen Atilla Dorsay, kariyeri boyunca oldukça önemli görevler icra etti. Usta yazarın sinema ve kültür dünyasına sunduğu katkılardan bazıları şunlardır:
- Sinema Yazarları Derneği (SİYAD) kurucu üyeliği ve onursal başkanlığı
- İstanbul Kültür Sanat Vakfı (İKSV) yürütme kurulu üyeliği
- Uluslararası Sinema Eleştirmenleri Federasyonu (FIPRESCI) Türkiye temsilciliği
Ayrıca yurt içinde ve yurt dışında düzenlenen pek çok festival ile yarışmada jüri üyesi olarak görev yaptı. Sinemaya sadece teorik katkı sağlamakla kalmayan yazar, 1979 yılında beyaz perdeye aktarılan ve izleyicinin beğenisini kazanan Vatandaş Rıza filminin senaryosuna da imza attı. Hem Yeşilçam'ı hem de dünya sinema endüstrisini yakından takip etmeyi sürdüren usta eleştirmen, Türkiye'de sinema sevgisinin aşılanmasında en önemli aktörlerden biridir.