Kuzey Anadolu'nun Tarihi Geçidi
Zigana Geçidi (D.885), Kuzey Anadolu Dağları'nda, Gümüşhane ili sınırları içerisindeki bir geçittir. Rakımı 2032 metredir. Geçit, Doğu Karadeniz coğrafi yapısı ile Orta Anadolu yaylaları arasındaki geçiş noktasında bulunur ve yoğun ormanların arasında yer alır.
Coğrafi Yapı ve Doğal Çevre
Geçidin Orta Anadolu tarafında Harşit Vadisi yer almaktadır. Geçidin Orta Anadolu tarafında, Karadeniz tarafına göre köyler daha seyrek bulunur, toplu yerleşimler görülür ve ormanların yoğunluğu azalır. Tabiat bu geçit aşıldıktan sonra belirgin bir değişim göstermektedir.
Kış Şartları ve Tesisler
Zigana Geçidi yılın beş ayı karla kaplıdır. Geçitte bir kayak tesisi de dahil olmak üzere çok sayıda tesis bulunmaktadır. Konum olarak Gümüşhane'den 60 kilometre, Trabzon'dan ise 75 kilometre uzaklıkta yer almaktadır.
Tarihi Ulaşım ve Sidney Whitman'ın Gözlemleri
Tarihte geçitten geçen yazar Sidney Whitman, 1914 yılındaki yolculuk deneyimlerini son derece tehlikeli ve korkutucu olarak aktarmıştır. Kış şartlarında kar nedeniyle sadece tahta bir kalas genişliğinde olan yolda, karşıdan gelen katır kervanları, develer ve koyun sürüleriyle karşılaştıklarını ve birbirine bağlı develerin dipsiz uçurumdan aşağıya düştüklerini belirtmiştir. Günümüzde ise ulaşım amacıyla bu geçitten çok daha alçak rakımlarda yer alan modern Zigana Tüneli kullanılmaktadır.