Yeşilöz Mahallesi'ne Genel Bakış
Yeşilöz, Ankara ilinin Polatlı ilçesine bağlı, tarihi ve coğrafi açıdan dikkat çeken bir kırsal mahalledir. Ankara il merkezine 144 km, Polatlı ilçe merkezine ise 60 km mesafede yer alan mahalle, Haymana ilçe sınırına yakınlığıyla bilinir. Yerleşim; Sırçasaray (Haymana), Küçükkonakgörmez (Haymana), Emirler (Haymana), Şeyhahmetli ve İnler mahalleleri ile komşu konumdadır. Günümüzde doğası ve köklü geçmişiyle bölgenin saklı değerlerinden biridir.
Adının Tarihsel Kökeni
Mahalle, adını ilkbahar mevsiminde çevrede açan çok çeşitli çiçeklerden almıştır. Yeşilöz'ün eski adı ise kükürtlü suyuyla bilinen kokar suyundan esinlenilerek Kokar olarak bilinmektedir. Yerleşim yerinin ismi 1780 yılı kayıtlarında Çamviran olarak geçmektedir. Ayrıca yöre halkı arasındaki bir diğer adı da Memela olarak bilinmektedir.
İlk Tunç Çağı'ndan Antik Dönemlere Uzanan Tarih
Bölge, insanlık tarihi açısından son derece köklü bir geçmişe sahiptir. İlk Tunç Çağı'ndan itibaren yerleşim gördüğü anlaşılan topraklarda Sıçan Höyük yer almaktadır. Bu dönemden günümüze ulaşan en değerli buluntulardan biri, Anadolu Medeniyetleri Müzesi bünyesinde korunan, yaban keçisi formundaki siyah parlak boyalı Eski Tunç Çağı oyuncağıdır. Ayrıca, komşu İnler Mahallesi sınırındaki Yarımdam mevkiinden getirilmiş olan ve Roma ile Bizans dönemlerine tarihlenen çok sayıda antik mermer malzeme de mahalle sınırları içerisinde sergilenmektedir.
Yakın Tarih, Kültürel Yapı ve Nüfus
Yeşilöz, yakın tarihimizde de önemli olaylara tanıklık etmiştir. Canbek aşireti mensuplarının iskan edildiği bölge, Sakarya Savaşı yıllarında Yunan ordularının işgaline uğramış ve bu dönemde tamamen boşaltılmıştır. Savaş sonrasındaki yıllarda Afyon'un Emirdağ bölgesinden ve Balkanlar'dan gelen Tatar muhacir aileler mahalleye yerleşmiş, ancak ilerleyen dönemlerde buradan ayrılmışlardır. Günümüzde mahallede Şêxbizin aşiretine mensup aileler yaşamlarını sürdürmektedir. Mahalle nüfusu 2023 yılı adrese dayalı nüfus kayıt sistemi verilerine göre 272 kişiden oluşmaktadır.