Yeldeğirmeni Köyü'ne Genel Bakış
Bingöl ilinin Adaklı ilçesine bağlı bir yerleşim yeri olan Yeldeğirmeni Köyü, Doğu Anadolu Bölgesi'nde yer almaktadır. Deniz seviyesinden 1788 metre yükseklikte (rakımda) konumlanan bu tarihi köy, günümüzde oldukça küçük bir nüfusa sahiptir. En güncel resmi verilere göre köyün 2022 yılındaki nüfusu 58 kişi olarak kaydedilmiştir.
Köyün Tarihi ve Kökeni
Köyün yazılı tarihi kayıtları 16. yüzyılın ortalarına kadar uzanmaktadır. 1553 yılı Mufassal Defteri'nde köyden, Kiğı Sancağı'nın merkez nahiyesine bağlı ve yalnızca Ermeni nüfusun ikamet ettiği "Zirmak" adıyla bahsedilmiştir. Ermeni halkı tarafından ise bu yerleşim tarihsel olarak "Cermag" olarak adlandırılmaktaydı. Köyün inanç tarihi ve kültürel mirası açısından en önemli yapısı ise, 1817 yılında burada doğmuş ve 1908 yılında yine aynı köyde hayatını kaybetmiş olan İslam alimi Yusuf Rıza Efendi (Yusuf Harputî)'ye ait olan türbedir.
İdari Değişiklikler ve Yaşanan Heyelan Afeti
Cumhuriyet döneminde çeşitli idari düzenlemelerden geçen yerleşim, 1935 yılı nüfus sayımı kayıtlarında "Zermek" adıyla Erzincan ilinin Kiğı kazasına bağlı görünmektedir. 1936 yılında Bingöl ilinin kurulmasıyla birlikte Kiğı ilçesiyle beraber bu yeni ile bağlanmıştır. Son olarak köy, 4 Temmuz 1987 tarihinde Resmî Gazete'de yayımlanan 3392 sayılı Kanun kapsamında kurulan Adaklı ilçesinin sınırlarına dahil edilmiştir. Köyün tarihinde acı bir iz bırakan afet ise 1988 yılında yaşanmıştır; meydana gelen büyük heyelan felaketinde 10 kişi yaşamını yitirmiş ve bazı binalar tamamen yok olmuştur.
Coğrafya ve Ulaşım Bilgileri
Adaklı ilçesinin kuzeybatısında yer alan Yeldeğirmeni Köyü, coğrafi konumu itibarıyla Adaklı ilçe merkezine 14 km uzaklıktadır. Bingöl il merkezine olan uzaklığı ise 79 km'dir. Doğu Anadolu'nun yüksek ve dağlık coğrafi şartlarına sahip olan köyün çevresi, doğal yapısıyla korunmuş durumdadır.