Genel Tanıtım ve Kurumsal Yapı
Türkiye Cumhuriyeti Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığına bağlı olarak çalışan, sosyal hizmetler ve aile işlerinden sorumlu olan bakanlıktır. Günümüzdeki kurumsal yapısıyla toplumsal refahın artırılması ve aile bütünlüğünün korunması gibi hayati görevleri üstlenmektedir. Bakanlığın bütçesi 2023 yılı itibarıyla 149.868.618.000 ₺ olarak belirlenmiştir. Kurumun yönetici kadrosunda ise Bakan Mahinur Özdemir Göktaş ile birlikte Bakan Yardımcıları Leman Yenigün, Zafer Tarıkdaroğlu, Sevim Sayım Madak ve Adil Çalışkan görev yapmaktadır.
Tarihçe ve Kuruluş Süreci
Bakanlığın temelleri ilk olarak 1989 yılında Başbakanlığa bağlı olarak kurulan Aile Araştırma Kurumu ile atılmıştır. Bu kurum, 2004 yılında yine Başbakanlığa bağlı Aile ve Sosyal Araştırmalar Genel Müdürlüğü adını almıştır. 2011 yılında ise Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Genel Müdürlüğü, Özürlüler İdaresi Başkanlığı, Kadının Statüsü Genel Müdürlüğü, Aile ve Sosyal Araştırmalar Genel Müdürlüğü, Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu ile Primsiz Ödemeler Genel Müdürlüğü birleştirilerek "Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı" kurulmuştur. 2018 yılında 703 sayılı KHK ile Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile birleştirilerek "Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı" adını alan kurum, son olarak 21 Nisan 2021 tarihinde tekrar ikiye bölünmüş ve günümüzdeki "Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı" adıyla çalışmalarını sürdürmüştür.
Sorumluluklar ve Hizmet Alanları
Bakanlık, ulusal düzeyde sosyal hizmetler ve sosyal yardımlara ilişkin politika ve stratejilerin geliştirilmesi, uygulanması ve izlenmesiyle görevlidir. Aile yapısının korunması ve aile değerlerinin gelecek nesillere sağlıklı biçimde aktarılması için stratejiler üretir. Çocukların ihmal ve istismardan korunarak sağlıklı gelişimlerini temin etmek, kadınların toplumsal hayatta hak ve fırsatlardan eşit yararlanmasını sağlamak, engelli ve yaşlıların toplumsal hayata katılımını desteklemek, şehit yakınları ve gazilere yönelik sosyal hizmetleri yürütmek ve yoksullukla mücadele etmek bakanlığın temel görevleridir. Korunmaya muhtaç çocuk, kadın, engelli ve yaşlıların tespiti, bakımı, rehabilitasyonu ile bu hizmetleri sunacak kuruluşların kurulması da bu sorumluluklar kapsamındadır.
Alt Birimler ve Denetim Görevleri
Bakanlığın bünyesinde Aile ve Toplum Hizmetleri Genel Müdürlüğü, Çocuk Hizmetleri Genel Müdürlüğü, Kadının Statüsü Genel Müdürlüğü, Engelli ve Yaşlı Hizmetleri Genel Müdürlüğü, Şehit Yakınları ve Gaziler Genel Müdürlüğü ile Sosyal Yardımlar Genel Müdürlüğü gibi önemli alt birimler bulunmaktadır. Bakanlık, kamu ve gönüllü kuruluşlar tarafından yürütülen sosyal hizmetlerin standartlarını belirler ve denetler. Sosyal hizmet ve yardım faaliyetlerine ilişkin verileri merkezi bir sistemde toplayarak analiz eder ve stratejilerini bu doğrultuda geliştirir. Ayrıca uluslararası alanda sosyal hizmet gelişmelerini takip ederek, taraf olunan uluslararası sözleşmelerin ulusal düzeyde uygulanmasını sağlar.