Kayseri ilinin Yeşilhisar ilçesine bağlı olan Soğanlı, İç Anadolu Bölgesi'nde yer alan ve oldukça köklü bir geçmişe ev sahipliği yapan tarihi bir mahalledir. Eskiden Kale Mahallesi'ne bağlı bir yerleşim yeri olan Soğanlı, 1935 yılında buradan ayrılarak müstakil bir köy statüsü kazanmıştır. Kayseri il merkezine 84 km, Yeşilhisar ilçe merkezine ise 17 km uzaklıkta bulunan bu tarihi alan, Güzelöz mahallesiyle komşu konumdadır.
Soğanlı'nın Tarihçesi ve Bizans Dönemi
Bölgedeki yerleşik yaşamın kökenleri özellikle 6. ve 7. yüzyıllara uzanmaktadır. Bu dönemde Bizanslıların yaşadığı bilinen bölge, Romalıların mezaliminden ve baskılarından kaçan Hristiyan toplulukların sığınma noktası olmuştur. Romalıların korkusuyla vadiye yerleşen halk, korunma amacıyla çok sayıda mağara oymuş ve dini inançları doğrultusunda kayalara şekil vererek kiliseler inşa etmiştir. M.S. 1200-1300 yılları arasına gelindiğinde ise köy Bizanslılardan alınarak bir Türk yerleşimi haline getirilmiştir.
Kaya Oyma Kiliseleri ve Tarihi Şarap Odaları
Soğanlı Vadisi'nde günümüzde aktif olarak ziyaret edilebilen ve gezilebilen 15 adet kaya kilisesi bulunmaktadır. Bununla birlikte, bölgede henüz yeri tespit edilememiş veya kaybolmuş yaklaşık 50 civarında kilisenin daha var olduğu düşünülmektedir. Bizans ve Hristiyanlık döneminde vadide üzüm ticareti ve şarap yapımı da büyük bir gelişim göstermiştir. Köy genelinde yer alan ve 6. ile 7. yüzyıllardan günümüze ulaşan kayaya oyulmuş pek çok şarap odası, bu tarihi üretimin en net kanıtlarındandır.
Doğal Miras: Avla Kanyonu
Soğanlı, tarihi ve kültürel zenginliğinin yanı sıra olağanüstü doğal güzellikleriyle de dikkat çeker. Bölgede, ucu komşu Güzelöz mahallesine 1-2 kilometre kala son bulan turistik Avla Kanyonu yer almaktadır. Hem binlerce yıllık tarihi kalıntıları incelemek hem de kanyonun sunduğu doğal rotalarda yürüyüş yapmak isteyen ziyaretçiler için Soğanlı benzersiz bir seyahat güzergahıdır.