Seyhan Nehri'nin Coğrafi Yapısı ve Kolları
Seyhan Nehri, Türkiye'nin Akdeniz'e dökülen en önemli akarsularından biridir. Uzunluğu 560 kilometre olan nehir, 20.600 kilometrekarelik geniş bir havza alanına sahiptir. Nehrin iki önemli ana kolu bulunmaktadır. Bunlardan uzun olanı, Kayseri'nin Pınarbaşı ilçesindeki 1500 metre yükseklikte bulunan Uzun Yayla'dan doğan Zamantı suyudur. Zamantı suyu; Pınarbaşı, Tomarza, Develi ve Yahyalı ilçelerinden geçerek Orta Toroslar'ın (Tahtalı Dağları) uzanış doğrultusunda akar. Çukurova'ya inmeden önce Adana'nın 80 kilometre kuzeyinde, Aladağ ilçesinin Akinek Dağı yamaçlarında diğer önemli kolu olan Göksu ile birleşerek Seyhan Nehri'ni oluşturur.
Çukurova'nın Can Damarı ve Tarımsal Sulama
Seyhan Nehri, Adana'nın metropoliten alanında Seyhan ve Yüreğir yerleşkelerinin sınırlarını çizer. Çukurova'nın en batı kesiminde, Adana-Mersin sınırında yer alan Deli Burnu'nda Akdeniz'e dökülür. Seyhan Nehri, Ceyhan Nehri ile beraber Çukurova'da tarımsal sulama için çok büyük önem taşır. Özellikle su talebi son derece yüksek ve çevre kirliliği bakımından hassas bir tarımsal sanayi olan pamuk üretimi için nehrin suları kritik bir role sahiptir.
Barajlar ve Tarihsel İsim Kökeni
Seyhan Nehri üzerinde enerji üretimi ve akış kontrolü amacıyla önemli barajlar kurulmuştur. Nehir üzerinde Yedigöze Barajı, Çatalan Barajı ve Seyhan Barajı hidroelektrik santralleri aktif olarak faaliyet göstermektedir. Nehrin adının kökeni ise Orta Asya'dan göç eden Türkler'e dayanmaktadır. Orta Asya'da bulunan Seyhun ve Ceyhun nehirlerinin isimleri, bölgeye gelen Türkler tarafından Çukurova'daki nehirler için Ceyhan ve Seyhan olarak konulmuştur.
Siyasi ve Dış Ticari Önemi: Barış Suyu Projesi
Seyhan Nehri, 1986 yılında ortaya atılan ve 1990'lı yıllarda görüşmelerine ağırlık verilen Barış Suyu Projesi ile dış ticari bir öneme de sahip olmuştur. Bu proje, Seyhan ve Ceyhan sularını boru hatlarıyla veya dev su tankerleriyle İsrail, Ürdün ve Suudi Arabistan'a satmayı öngörmekteydi. Türkiye, bu sular için metreküp başına 0,8 ile 1,00 dolar arasında bir fiyat teklif etmişti. Ancak fiyat anlaşmazlıkları ve siyasi nedenlerden dolayı proje her defasında geri çekilmiştir. Son olarak 2006 yılı başlarında, başta İsrail olmak üzere ilgili taraflarla bu konuda görüşmelere tekrar başlanmıştır.