Sahip Ata Vakıf Müzesi Tarihçesi
Sahip Ata Vakıf Müzesi, Konya'nın Meram ilçesinde yer alan tarihi ve kültürel bir etnografya müzesidir. Müze, 13. yüzyılın ikinci yarısında Anadolu Selçuklu Devleti'nin veziri olan Sâhib Ata tarafından yaptırılan Sahip Ata Külliyesi'nin bir parçasıdır. Cami, medrese, hamam, dükkanlar ve Sâhib Ata'nın türbesini barındıran külliyenin inşasına 1258 yılında başlanmış, yapımı 1277 yılında tamamlanmıştır. Yapının mimarı ise Kölük'tür.
Tarihi Restorasyonlar ve Müze Oluşumu
Külliye tarihi süreçte önemli restorasyonlar geçirmiştir. Osmanlı döneminde 1570, 1702, 1825 ve 1848 yıllarında gerçekleştirilen onarımlara ek olarak, Cumhuriyet döneminde 1945 ve 2006 yıllarında da restorasyon çalışmaları yapılmıştır. Son olarak 2006 yılında Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen kapsamlı restorasyonun ardından, külliyenin hankâh ve türbe kısmı müze olarak ziyarete açılmıştır. Külliyenin cami ve hamam bölümleri ise asıl amacına uygun olarak hizmet vermeye devam etmektedir.
Müzede Sergilenen Eserler ve Kutsal Emanetler
Müze bünyesinde Konya, Aksaray ve Karaman illerindeki çeşitli vakıf camilerinden bir araya getirilen yaklaşık 200 ila 220 adet tarihi ve etnografik eser sergilenmektedir. Eserler arasında Konya Alâeddin Camisi'nden getirilen, XVII., XVIII. ve XIX. yüzyıl özelliklerini taşıyan koçboynuzu, eli belinde, kurtağzı gibi motiflerle bezeli halı ve kilim örnekleri öne çıkmaktadır. Ayrıca farklı hattatlar ve müzehhipler tarafından hazırlanan nesih ve sülüs hatlı Kur'an-ı Kerimler, tezhipli muhtelif dini yazma eserler sergilenmektedir. Ahşap sanatı örnekleri olarak kündekari, oyma ve şebekeli oyma tekniğinde yapılmış kapılar, vaaz kürsüleri ve rahlelerin yanı sıra Sakal-ı Şerif ve Kâbe örtüsü gibi kutsal emanetler de ziyaretçilerin ilgisine sunulmaktadır.
Taş, Çini ve Arşiv Vesikaları
Külliyenin restorasyonu sırasında zeminden çıkarılan geometrik, bitkisel süslemeli, koşan geyik ve raks eden kadın figürlü çini parçaları ile çift başlı kartal figürlü alçı eserler müzede sergilenen diğer önemli parçalardır. Metal eserler grubunda dövme tekniğinde yapılmış ejder figürlü şamdanlar yer alırken, arşiv bölümünde Sultan III. Selim ve Sultan Abdülaziz'in tuğralarını taşıyan vakfiye, ferman ve beratlar bulunmaktadır. Ziyaretçilerin ücretsiz olarak gezebileceği müzede ayrıca tarihi yer ve duvar saatleri de sergilenmektedir.