İstanbul'un Beykoz ilçesinde yer alan Polonezköy Mezarlığı veya Lehçe adıyla Adampol Mezarlığı, köyün Polonya kökenli kurucularının ve bugünkü Polonyalı sakinlerinin ebedi dinlenme yeridir. Köy yolunun çatallandığı bir noktada kurulan mezarlık, etrafı yerel geleneğe göre taçtan duvar üzerine işlemeli demirle çevrelenmiş, ortasında uzun bir çam ağacı barındıran ve hafifçe aşağıya doğru süzülen eğimli bir alanda yer almaktadır.
İlk Kolonistler ve Tarihi Mezarlar
Adampol'ün en eski mezarları, mezarlığın girişinden itibaren orta ve sol bölümünde kümelenmiştir. Bunların çoğunluğu isimsiz ve topraktan yapılma ufak tepecikler şeklindedir. İlk kolonistlerin mezarlık toprağına karışmış olan bu mezarlarının üzerindeki "Hürriyet için savaştı" yazılı haçlar eskilikten çürümüştür. Mezarlıkta, ulusal ayaklanmalar ve vatanlarının özgürlüğü için başka sancaklar altında yapılan savaşların askerlerine ait 270 adet mezar bulunmakta olup, mezar taşlarının hemen hepsi Polonyaca yazılmıştır.
Kitabeli En Eski Mezar ve Ludwika Sniadecka
Mezarlıkta üzerinde yazılı bir kitabe bulunan en eski mezar, Michal Czajkowski'nin 22 Şubat 1866 tarihinde İstanbul'da ölen eşi Ludwika Sniadecka'yı buraya defnetmesiyle oluşmuştur. Sniadecka'nın mermerden lahdi üzerine Polonya Cumhuriyeti'nin (Polonya-Letonya-Rus) ile Sniadecki ve Czajkowski ailelerinin armaları işlenmiştir. Mezarın üzerindeki ince sütun ise yarım kalmış bir ömrü sembolize eder. Ayrıca, ayaklanmalarda ve Türkiye'de oluşturulan Polonya birliklerinde savaşmış subaylara ait birkaç ilginç mezar da günümüze anıt mezar şeklinde ulaşmıştır.
Gizemli Sakinler
Mezarlıkta Ludwika Sniadecka, Wladyslaw Jelenski, Antoni Wieruski gibi tanınmış kişilerin yanı sıra, bazı çevreler tarafından İmparator Franz Jozef'in oğlu olarak kabul edilen Heinrich Albertall ya da "Büyük Prens Halicz Halicka" gibi gizemli ve fırtınalı yaşantıları olan şahsiyetler de ebedi huzuru bulmuştur.