Polibotus Antik Kenti'nin Tarihi ve Önemi
Polibotus (diğer adlarıyla Polybotum, Polybotus veya Polybotos), Roma İmparatorluğu'nun Frigya Salutaris eyaletinde yer alan tarihi bir antik kenttir. Günümüzde Afyonkarahisar ilinin Bolvadin ilçesinin yaklaşık 4,8 km güneybatısında konumlanan bu tarihi yerleşim, köklü geçmişiyle Anadolu'nun önemli kültürel miraslarından biridir. Kentin ismi ilk kez, 6. yüzyılda Hierocles tarafından kaleme alınan "Synecdemus" adlı tarihi eserde zikredilmiştir.
Stratejik ve Askeri Bir Merkez
Bizans egemenliğindeki Anadolu haritalarında Anatolikon teması içerisinde tasvir edilen Polybotus, geniş otlak arazileri sayesinde stratejik bir askeri toplanma noktası olarak hizmet vermiştir. Bizans İmparatoru IV. Romen Diyojen'in de bu elverişli askeri alandan yararlandığı düşünülmektedir. Kent ile Dokimeion ve Synnada arasında, bölgenin lojistik gücünü simgeleyen bir imparatorluk hara çiftliği (metaton) bulunmaktaydı. Ancak bu stratejik çiftlik, 11. yüzyılda gerçekleşen Selçuklu akınlarının ardından Avrupa'ya taşınmıştır. Savaşların odağında yer alan kent, Polybotuslu Aziz Yuhanna'nın aziz hayatını anlatan kaynaklara göre 838 yılında, Halife Mutasım komutasındaki Arap ordularının geri çekilişi sırasında yağmalanmıştır.
Selçuklu ve Bizans Mücadeleleri
Malazgirt Savaşı'nın (1071) ardından Selçuklular tarafından kısa süreliğine ele geçirilen Polybotus, Birinci Haçlı Seferi'nin sonrasında Bizans İmparatoru I. Aleksios Komnenos ve ordu komutanı Ioannes Dukas tarafından yeniden fethedilmiştir. Bu tarihi geri alma süreci, Bizans edebiyatının ünlü eseri "Aleksiad" içinde tüm ayrıntılarıyla anlatılmaktadır. Ioannes Dukas, kenti geri kazanmak için Grekçe konuşan karışık kökenli unsurlardan (Yarı-Barbar) oluşan ordusuyla Emirü'l-Monolyküs'e karşı çetin bir mücadele vermiştir. 12. yüzyılın başlarında Bizans İmparatorluğu ile Anadolu Selçuklu Devleti arasında sürekli el değiştiren ve iki tarafın da kalıcı bir denetim kuramadığı çekişmeli bir sınır bölgesi hâline gelen Polibotus, aynı yüzyılın ilerleyen dönemlerinde kesin olarak Selçukluların hakimiyetine girmiştir.
Köklü Kilise Tarihi
Polibotus, erken Hristiyanlık döneminden itibaren önemli bir dini merkez olma özelliği taşımıştır. 7. yüzyıla ait en eski Grekçe "Notitia Episcopatuum" kayıtlarında, Synnada metropolitliğine bağlı bir süfragan piskoposluk makamı olarak tescil edilmiştir. 9. yüzyılda Amorium'un metropolitlik düzeyine yükselmesiyle buraya bağlanan piskoposluk, yerleşik piskoposluk statüsünü yitirene kadar Amorion'a bağlı kalmıştır. Tarihi kaynaklarda kentte görev yapmış iki önemli piskoposun adı geçmektedir: Bunlardan ilki 451 yılındaki Kalkedon Konsili'ne katılan Strategius, diğeri ise İmparator III. Leon (İsaurialı Leon) döneminde yaşamış ve anma günü 5 Aralık olan Aziz Yuhanna Thaumaturgus'tur. 787 yılında toplanan İkinci İznik Konsili'nde piskoposluk makamı rahip Gregorios tarafından temsil edilmiştir. Antik piskoposluğun makamı günümüzde Katolik Kilisesi'nin titular (unvana bağlı) piskoposluklar listesinde yer almaya devam etmektedir.